در ماههاى حرام و نيز انجام عمره ، وقوف در عرفات ، مُزْدَلفَه ، قربانى و هَدْى شتران ، تلبيه حج با آميزهاى از شرك به اجرا در مىآمد . براى نمونه ، قبايل كنانه و قريش در هنگام مُحْرم شدن چنين تلبيه مىگفتند :
« لَبَّيْك ، اللَّهُمَّ لَبَّيْك ، لَبَّيْكَ لا شَرِيكَ لَكَ إِلَّا شَرِيكٌ هُوَ لَكَ ، تَمْلِكُهُ وَ مَا مَلَك » .
بايد افزود كه هر يك از قبايل ، براى خود تلبيهء مخصوص داشتند . « 1 » هنگامى كه اسلام ظهور يافت . حج را جلوهاى ديگر بخشيد و آن را از هرگونه شرك و عادات جاهلى و امتيازات نابايسته ، كه در دست اهل « حُمسْ » « 2 » قرار داشت ، پيراست و آن را به عبادتى خاص براى خداوند يكتا تبديل كرد .
هامش
( 1 ) . يعقوبى ، تاريخ اليعقوبى ، ج 1 ، ص 300
( 2 ) . قبل از اسلام ، قريش كه خود را اهل حُمسْ مىدانستند ، امتيازاتى براى خويش در انجام حج قائلمىشدند ؛ از جمله ، كسانى كه مىخواستند طواف كنند ، بايد از قريش جامه مىگرفتند و اگر كسى نمىتوانست جامهاى بگيرد ، بايد برهنه طواف مىكرد . قريش خود را ساكن و صاحب حرم مىدانستند و در عرفات و مشعر وقوف نمىكردند . خداوند در قرآن كريم آنان را فرمان داد ؛ « ثُمَّ أَفِيضُوا مِنْ حَيْثُ أَفَاضَ النَّاسُ . . . » .