ناشتا خوردن سود دارد . و غذا مزوره « 1 » زرشك و سماق و آب غوره دهند « 2 » .
باب بيست و سؤم « 3 » : در درد دندان
سبب درد « 4 » دندان يا از سوء المزاج گرم « 5 » يا سوء المزاج سرد يا از ورمى باشد كه در « 6 » بن دندانها باشد « 7 » .
علامت « 8 » آنكه از « 9 » سوء المزاج گرم باشد ، آن است كه چون آب سرد به دندان رسد ، آسايش يابد « 10 » و « 11 » آرام گيرد « 12 » ؛ و آنكه « 13 » از ورم گرم باشد ، گوشت بن دندانها سرخ باشد و آماس كرده و با ضربان باشد « 14 » .
علاج : رگ قيفال بايد گشودن « 15 » و حجامت كردن و چهار رگ زدن و به سركه و عرق گل مضمضه كردن و جلاب « 16 » سكنگبين و عناب دادن « 17 » و « 18 » غذا مزورهء زرشك « 19 » و انار دانه و بينوسرخ « 20 » بايد داد « 21 » و به مطبوخ هليله طبع را نرم كردن « 22 » .
علامت آنكه از سوء المزاج سرد باشد آن است « 23 » كه ضربان نباشد « 24 » و افروختگى « 25 » سر و روى نباشد و ورم « 26 » بن دندان نباشد و هرگاه كه آب سرد به دندان رسد ، درد زيادت شود .
علاج آن : مضمضه كردن به سركه و پودنه « 27 » و عاقر قرحا و آويشن و بن دندانها « 28 » به
هامش
( 1 ) . م : + از .
( 2 ) . م : دادن .
( 3 ) . م : + از مقالهء دوم .
( 4 ) . ل : در .
( 5 ) . م : باشد .
( 6 ) . ل : درد .
( 7 ) . م : بود .
( 8 ) . م : علاج .
( 9 ) . ل : - از .
( 10 ) . ل : باشد .
( 11 ) . م : + درد بى .
( 12 ) . م : كننده باشد .
( 13 ) . م : آنچه .
( 14 ) . م : - باشد .
( 15 ) . م : گشود .
( 16 ) . م : گلاب و .
( 17 ) . ل : دهند .
( 18 ) . م : - و .
( 19 ) . ل : ترش .
( 20 ) . م : بنوسرخ .
( 21 ) . ل : دهند .
( 22 ) . م : بايد كرد .
( 23 ) . م : - آن است .
( 24 ) . م : + يا درد .
( 25 ) . م : + در .
( 26 ) . م : + در .
( 27 ) . پودنه : پونه ، نعناع وحشى ( لغتنامه ) .
( 28 ) . م : دندان .