و برخى هم به دفاع از آن ، و كسانى از موافقان كشف حجاب بر ضدش ، شعر سرودند كه به آن اشاره خواهيم كرد . غزل نخست افشار چنين است :
پرده زنهار مَيَفْكن ز رخ چون قمرت * تا مبادا بزند ديدهء ناكس نظرت « 1 »
قَمَرت گفتم و تشبيه خطا كردم از آنك * چون تو كس نيست كه مانند كنم بر دگرت
اين لطافت كه تو دارى نه دگر كس دارد « 2 » * در زى طبع بريده است لباسى ببرت
گرد بر روى مزن « 3 » وسمه بر ابروى مكش * كه تو خوبى ، نتوان كرد از اين « 4 » خوبترت
پشت لب خال منه عطر به گيسو مفشان * كه تو خوبى نتوان كرد از اين خوبترت « 5 »
حرف بسيار مزن با دهن كوچك خويش * ترسم ارزان بشود گفتهء همچون شكرت « 6 »
رقص با هركس و هر جاى مكن مىترسم * نقص حسنت بشود عيب به جاى هنرت
همه جا پاى منه ، رام مشو ، باده منوش * واى از آن لحظه كه از خويش نباشد خبرت
كمتر از خانه برون پاى بنه بىمادر * سر بازار و محله اگر افتد گذرت « 7 »
به تماشاى زر و زيور خود باز مدار « 8 » * كه هوسها به دل افتد ز نگاه و نظرت
پس نگهدار نظر را و نگهدار هوس * كه همين بوالهوسى افكند اندر خطرت « 9 »
ز آنكه از بهر زر و زيور بايد زر و سيم * ترسم عصمت برود در طلب سيم و زَرَت « 10 »
بهترين زينت دختر نه مگر عصمت او است * خود تو دانى چه بگويم من از اين بيشترت « 11 »
غزل دوم دكتر افشار كه پس از كشف حجاب سروده شده ، در ظاهر با اين قصيده در تعارض است . براى همين ، دكتر افشار ، توضيحى در باب اين شعر خود داده و توجيهى براى رفع اين تعارض ارائه كرده است . وى در شرح چگونگى سرايش قصيدهء حجابيه و
هامش
قصيده در وسيلة العفايف آمده و ما همانجا تفاوتهاى آنان را با آنچه خود افشار در كتاب ياد شده آورده ، يادآور شدهايم .
( 1 ) . در سفرنامه و دفتر اشعار : تا مبادا رسد از چشم بد كس نظرت .
( 2 ) . اين لطافت كه تو دارى همه كس را نبود .
( 3 ) . غازه بر روى مكن ، وسمه . . .
( 4 ) . نتوان ساخت از اين .
( 5 ) . اين بيت در « سفرنامه و دفتر اشعار نيامده )
( 6 ) . اين بيت نيز در « سفرنامه و دفتر اشعار » نيامده است .
( 7 ) . اين بيت نيز در « سفرنامه و دفتر اشعار نيامده )
( 8 ) . به تماشاى زر و زيور پا سست مكن .
( 9 ) . اين بيت نيز در « سفرنامه و دفتر اشعار نيامده )
( 10 ) . اين بيت نيز در « سفرنامه و دفتر اشعار نيامده )
( 11 ) . متن غزل را به نقل از وسيلة العفائف ، ( ص 141 ) آورديم كه كاملتر از متنى است كه در سفرنامه و دفتر اشعار ، ( تهران ، بنياد موقوفات افشار ، تهران ، 1362 ) ، ص 31 و گفتار ادبى ( ج 2 ، ص 68 - 69 ) آمده است .