پرسش 154
از عجايب شيعه اين است كه اگر مسألهاى داراى دو قول باشد كه گويندهء يكى معلوم و قول ديگر نامعلوم است ، به آن قول كه گويندهاش نامعلوم است عمل مىكند ، چه دليلى بر آن دارند ؟
پاسخ
اوّلًا : سؤال كننده در اثر بى اطلاعى از معارف شيعه ، نتوانسته است سؤال خود را درست مطرح كند . هرگز چنين نبوده كه اگر در مسألهاى دو قول باشد ، به قول ناشناخته عمل كنند نه به قول شناخته شده . چنن مسألهاى در فقه شيعه مطرح نيست .
آنچه واقعيت دارد اين است كه اگر علماى شيعه در مسألهاى اتفاق كنند ، اين اتفاق كشف از قول معصوم مىكند ، ولى برخى گفتهاند كه اگر فردى با اجماع مخالفت كند اگر شناخته شده باشد ضررى به اجماع نمىزند و اگر آن عالم ناشناخته باشد ، به اجماع ضرر مىزند ، يعنى از حجيت مىاندازد ؛ زيرا احتمال دارد كه آن فرد ناشناخته ، امام معصوم بوده كه به صورت ناشناخته اجماع را نقض كرده است . اين نظرى است از برخى علماى شيعه .
البته برخى ديگر از علماى شيعه ، به نام شيخ حر عاملى با آن مخالفت كرده و آن را صحيح ندانسته ، در حقيقت گوينده و انتقاد كننده ، هر دو شيعه هستند . اختلاف ميان دو عالم چندان مهم نيست . شما كتاب « الفقه على المذاهب الاربعه » را مطالعه كنيد ، سراسر آن كتاب اختلاف ميان علماى چهار مذهب است .