زانرو كه به كلى چهره خود - آباديها و آنچه زمين به آن زمين است - از دست ميدهد ، پس از اين تبدل چگونه آن را توان شناخت ؟ .
تازه پس از مرگ زمين و آسمانها
وَ بَرَزُوا لِلَّهِ الْواحِدِ الْقَهَّارِ
.
مكلفان - كه براى روز حساب مجددا زندهاند - حسابشان آغاز مىشود ، و در محكمهء عدل الهى مورد باز پرسيها قرار ميگيرند .
الهى عاملنا بفضلك و لا تعاملنا بعدلك . . . تنها چشم داشت ما بفضل و رحمت تست .
* * * اما كوهها :
وَ تَسِيرُ الْجِبالُ سَيْراً
[ الطور ] .
كوهها نيز پيرو اضطرابات زمين مضطرب و متحرك ميشوند .
وَ كانَتِ الْجِبالُ كَثِيباً مَهِيلًا
[ المزمل ] .
و سپس تبديل به تلهائى از ريگ ميگردند .
وَ بُسَّتِ الْجِبالُ بَسًّا . فَكانَتْ هَباءً مُنْبَثًّا
[ الواقعه ] « 1 » .
پس آنگاه خمير ميشوند ، و بعد غبارهائى پراكنده ميگردند « 2 » .
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْجِبالِ
فَقُلْ يَنْسِفُها رَبِّي نَسْفاً * فَيَذَرُها قاعاً صَفْصَفاً * لا تَرى فِيها عِوَجاً وَ لا أَمْتاً
[ طه 17 ] .
دربارهء كوهها از تو پرسش كنند ، بگو : پروردگار آنها را آنچنان از جاى مىكند كه يكسره تبديل بغبار مىگردند .
هامش
( 1 ) - « بس » بمعنى خمير است . و « هباء منبث » غبار پراكنده است .
( 2 ) - چنان كه سنگى را بخواهند تبديل بغبار كنند طبعا اين مراحل را طى مينمايد .