همه موسم تفرج به چمن روند و صحرا * تو قدم به چشم من نه بنشين كنار جويى
رسول عزيز اسلام صلى الله عليه و آله فرمود :
در امت من مردى است كه به عدد موى گوسپندان ربيعه و مضر در قيامت شفاعت كند و گويند در عرب هيچ قبيلهاى به اندازهء آن دو قبيله گوسپند نداشت ، صحابه گفتند : اين كيست ؟ فرمود : عبد من عبيد اللّه ، گفتند : ما همه بندگان خداييم نام او چيست ؟ فرمود :
اويس ، گفتند : او كجاست ؟ گفت : به قرن ، گفتند : او تو را ديده است ؟ گفت : به ديدهء ظاهر نديده ، گفتند : عجب چنين عاشق تو و او به خدمت تو نشتافته ؟ فرمود : او را به دو حالت چنين مقامى است : يكى غلبه حال ، دوم تعظيم شريعت من ، او را مادرى پير است كه همانند فرزندش ايمان آورده ، از چشم عليل و از دست و پاى سست است ، اويس به وقت روز شتر چرانى مىكند و مزد آن ، بر خود و مادر خرج كند ، سپس به اميرالمؤمنين فرمود : على جان ! تو او را خواهى ديد ، از من او را سلام برسان و بگو بر امت من دعا كن .
هرم بن حيان مىگويد : چون حديث رسول دربارهء شفاعت اويس شنيدم ، آرزوى ديدار او كردم ، به كوفه شدم و وى را طلب كردم تا او را در كنار فرات باز يافتم ، وضو مىگرفت و جامه مىشست ، وى را از صفتى كه دربارهء او شنيدم شناختم ، سلام كردم جواب داد و در من نگريست ، خواستم دستش را بگيرم دست نداد ، گفتم : رَحِمَكَ اللّهُ يا اوَيْسُ وَغَفَرَ لَكَ « 1 » . چگونهاى ؟ آن گاه گريستم ، اويس نيز بگريست و گفت : حَيّاكَ اللّهُ يا هَرَمَ بْنَ حَيّانَ « 2 » .
چگونهاى اى برادر من و تو را كه به من راه نمود ؟ گفتم : اى اويس ! نام من و پدر من چون دانستى و مرا به چه شناختى كه مرا هرگز نديدهاى ؟ !
هامش
( 1 ) - / خدا تو را بيامرزد اى اويس .
( 2 ) - / خدا تو را زنده بدارد اى حرم بن حيان و بيامرزد تو را .