5 - مجاهده ، رنج كشيدن ، گرسنگى
گرفتار ماندن در دنياى مادى و فراموش كردن جوار حق موجب پرداختن به گمان ها و انديشههاى نفسانى است و هريك از اين نوع انديشهها در حقيقت نوعى بت به شمار مىروند كه براى رسيدن به كمال ، بايد آنها را از ميان برداشت .
سلطان ولد ، اينگونه بتهاى فكرى را به پردههايى تشبيه مىكند كه ميان بنده و حق كشيده شده است و بايد به نيروى رياضت و مجاهده آنها را از ميان برداشت .
6 - عبادت
كشتن هواى نفس و ترك خود و رياضت و مجاهدت هنگامى سودمند است كه با عبادت و خدمت در راه حق همراه شود و گرنه به استناد آيهء :
[ وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ ]
« 1 » .
و جن و انس را جز براى اينكه مرا بپرستند نيافريديم .
چون مقصود حق از خلقت انسان عبادت بود ، هركه اينجا نكند در دوزخ گرفتار خواهد آمد .
7 - پيروى از ولى حق
اگر كسى شش مرحلهء گذشته را بدون ولى و راهنماى الهى طى كند بدون شك به جايى نمىرسد .
هامش
( 1 ) - ذاريات ( 51 ) : 56 .