پنهان مىنمايد و به محاق مىرود پايان يافتن ماه را اطلاع مىدهد .
بى خبران از توحيد ، در ادوارى از تاريخ آن را مىپرستيدند ، و جاهلان از حقايق ، اين اختر زيبا را به طور مستقل در سرنوشت حيات مؤثر مىدانستند .
قرآن و روايات و دعاها بر تمام آن عقايد خط باطل كشيد ، ماه را مخلوقى از مخلوقات و نشانهاى از نشانههاى قدرت محبوب دانست ، و آن را به عنوان نعمت حق كه شكرش لازم است به مردم معرفى نمود .
مقياس طبيعى شناخت اوقات
قرآن مجيد هلال ماه و شكلهاى ديگر آن را به عنوان مقياس طبيعى براى شناخت اوقات و تنظيم امور ، و مسائل عبادى معرفى كرد ، آنجا كه فرمود :
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الاْهِلَّةِ قُلْ هِىَ مَواقيتُ لِلنّاسِ وَ الْحَجِّ » « 1 »
از تو دربارهء هلالهاى ماه مىپرسند ، بگو : آنها وسيلهء تعيين اوقات [ براى امور دنيايى و نظام زندگى ] مردم و [ تعيين زمان مراسم ] حج است .
طلوع ماه در ابتداى ماهها به صورت هلال و سپس تغيير تدريجى آن ، در انجام عبادات و وظايف دينى و همچنين نظام زندگى مادى آثار فراوانى دارد ، زيرا همه مىتوانند به آسانى امور تجارى و قراردادهاى خود را تنظيم كنند و وقت وعده و پيمانهاى خود را تعيين نمايند ، و نيز روزه داشتن و انجام عبادت بزرگ حج موقع خاصى دارد كه بهترين راه براى تعيين آن همين وضع هلال است ، مردم با ديدن هلال هميشه مىتوانند ابتدا و وسط و آخر ماهها را تشخيص دهند و كارهاى خويش را بر طبق آن تنظيم نمايند .
« در حقيقت ماه يك « تقويم طبيعى » براى تمام افراد بشر محسوب مىشود ، كه
هامش
( 1 ) - بقره ( 2 ) : 189 .