در جملات ملكوتى بالا به سه موضوع مهم در رابطه با قرآن اشاره شده است :
1 - قرآن ، داراى آيات محكم و متشابه است .
2 - قرآن ، سربسته نازل شده ، و بيان دقايق و حقايقش به عهدهء محمّد صلى الله عليه و آله است .
3 - قرآن ، مفسّران حقيقى و واقعيش ، امامان معصوم پس از پيامبرند .
محكم و متشابه
در رابطه با اين مسئله كه قرآن مجيد آياتش داراى دو بخش محكم و متشابه است در سورهء مباركهء آلعمران آمده است :
هُوَ الَّذى انْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتابَ مِنْهُ آياتٌ مُحْكَماتٌ هُنَّ امُّ الْكِتابِ وَ اخَرُ مُتَشابِهاتٌ » « 1 »
اوست كه اين كتاب را بر تو نازل كرد كه بخشى از آن كتاب ، آيات محكم است [ كه داراى كلماتى صريح و مفاهيمى روشن است ] آنها اصل و اساس كتاباند ، و بخشى ديگر آيات متشابه است .
آيات مُحكَم آيات صريح و روشن است كه هرگونه پيچيدگى در آيات ديگر با مراجعه به اينها بر طرف مىگردد .
آيات متشابه آياتى است كه به خاطر بالا بردن سطح مطلب و جهات ديگر در به دو نظر احتمالات مختلفى در آن مىرود ، ولى با توجّه به آيات محكم تفسير آنها براى صاحب نظران آشكار مىشود .
واژهء محكم در اصل از احكام به معنى ممنوع ساختن گرفته شده است . و به همين دليل به موضوعات پايدار و استوار محكم مىگويند ، زيرا عوامل نابودى را از خود مىرانند ، و نيز به سخنان روشن و قاطع كه هر گونه احتمال خلافى را از خود
هامش
( 1 ) - آل عمران ( 3 ) : 7 .