نظر و واجب الوجود در ذات و صفات است .
با اين حال او چه نيازى به عبادت ما دارد ؟ نياز در پيشگاه او نيست ، اين ما هستيم كه از طريق عبادت و اطاعت او ، راه تكامل را مىپيماييم و به آن مبدأ بى پايان فيض در پرتو عبوديتش لحظه به لحظه نزديكتر مىشويم و از انوار ذات و صفاتش بهره مىگيريم .
و در حقيقت آيه توضيحى است براى آيات قبل كه فرمود :
ذلِكُمُ اللّهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُ » « 1 »
اين است خدا پروردگار شما ، فرمانروايى ، ويژهء اوست .
بنابراين انسانها نيازمند به او هستند و نه غير او ، لذا هرگز نبايد سر تعظيم و تسليم بر آستان غير او بگذارند و رفع نيازمندى خود را از غير او بطلبند كه آنها نيز همه مانند خودش نيازمند و محتاجند ، حتى بزرگداشت پيامبران الهى و پيشوايان حق به خاطر آن است كه فرستادگان و نمايندگان اويند نه اين كه از خود استقلال دارند .
بنابراين او هم « غنىّ » و هم « حميد » است . يعنى در عين بى نيازى آن قدر بخشنده و مهربان است كه شايستهء هرگونه حمد و سپاسگزارى است و درعين بخشندگى و بنده نوازى از همگان بى نياز مىباشد .
توجه به اين واقعيّت دو اثر مثبت در انسانهاى مؤمن مىگذارد ، از يك سو آنها را از مركب غرور و خودخواهى و طغيان پياده مىكند و به آنها هشدار مىدهد كه چيزى از خود ندارند كه به آن ببالند ، هرچه هست امانتهاى پروردگار نزد آنهاست .
و از سوى ديگر دست نياز به درگاه غير او دراز نكنند و طوق عبوديّت غير خدا را بر گردن ننهند ، از رنگ همهء تعلقات آزاد باشند تا همگان غلام همتشان گردند .
هامش
( 1 ) - فاطر ( 35 ) : 13 .