تاريخ زندگانى امام هادى (ع) (فارسى) — صفحة 88

گروه زيادى از مردم و چارپايان از بين رفتند و درختان آتش گرفتند . « 1 » بدون شك ، وقوع اين حوادث در اين دوره نمىتواند بدون ارتباط با اعمال مردم و ستمگريها و جنايات حكّام و زمامداران آنان باشد . بروز هر يك از اين رخدادهاى طبيعى ، علاوه بر جنبهء كيفرى داشتن ، زنگ خطرى بود براى ملّتى كه خود را مسلمان مىخواند ، ولى نشانى از اسلام در وجودش نبود ؛ و نيز براى زمامدارانى همچون معتصم ، متوكّل و . . . - كه در مسند خلافت اسلامى ، عليه اسلام و پيشوايان آن ، آن همه كوشش مىكردند - تهديد و هشدارى محسوب مىشد . خلاصه دوران امامت امام هادى عليه السلام از نظر سياسى - اجتماعى از ويژگيهايى برخوردار بود : 1 . رو به ضعف نهادن دستگاه خلافت بر اثر غفلت زمامداران اين دوره از ادارهء امور كشور و استيلاى تركان خشن ، جنگجو و قدرت‌طلب بر سرنوشت جامعهء اسلامى . 2 . گسترش فساد و عيّاشى در ميان دولتمردان كه معلول فراغت خلفا از كارهاى ادارى و سياسى كشور و انباشته بودن خزانه‌هاى آنان از بيت‌المال مسلمانان و . . . بود . 3 . فساد ادارى و مالى در تشكيلات حكومتى و رواج بازار رشوه و اختلاس در ميان كارگزاران ؛ بگونه‌اى كه پستها نه بر مبناى لياقت و كاردانى افراد كه بر پايه مقدار پول و رشوه‌اى كه پرداخت مىكردند به آنان واگذار مىشد . 4 . بروز رخدادهاى طبيعى از قبيل : زلزله ، بارش بارانهاى شديد و جارى شدن سيل ، پيدايش بادهاى مسموم كننده و كشنده ، سقوط سنگهاى آسمانى ، پيدايش صداهاى مهيب و . . . كه بر اثر آنها بسيارى از مردم جان خود را از دست دادند و خانه و تأسيسات فراوانى ويران شد و زندگى بر مردم بسيار سخت گشت . وقوع اين حوادث در اين دوره بدون ارتباط با اعمال ناشايست مردم و ستمگريها و