تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ زندگانى امام هادى (ع) (فارسى) — صفحة 254

مساهمون:

ص٢٥٤

بسوى بهشت برين

معتزّ ، اخرين خليفهء معاصر امام هادى عليه السلام كهاز نزديك شاهد تزلزل و بى ثباتى دستگاه خلافت ، و قدرت نمايى ترگان در اين دستگاه بود ، پس از دستيابى به حكومت ، در صدد استوار كردن پايه‌هاى حكومت خود برآمد تا از سرنوشت شوم خليفگان پيشين در امان بماند . در اين راستا ، از ميان برداشتن مخالفان حكومت عباسى و نيز عناصر قدرت طلب متفّذى كه وجودشان تهديدى براى وى به شمار مىرفت ، در سرلوحهء اقدامات او قرار گرفت . او ، در گام نخست دستور داد نام « وصيف » و « بغا » - دو تن از سران برجسته و متنفّذ ترك - و ياران و همراهان آنان را از تمامى ديوآنهاحذف كنند . سپس پنهانى فردى را در قبال وعدهء حكومت « يمامه » ، « بحرين » و « بصره » مأمور كشتن آنان كرد . و سرانجام موفّق شد آن دو را كه نقش اساسى در بى ثباتى دستگاه خلافت و عزل و نصب خلفا داشتند ، از ميان بردارد . « 1 » خلع « مؤيد » - برادر خود - از مقامهاى ولايتعهدى « 2 » ، كشتن « مستعين » « 3 » و تبعيد « ابو احمد » - فرزند متوكّل - به بصره و « على بن معتصم » به واسط « 4 » ، در همين راستا انجام گرفت . امام هادى عليه السلام در ميان مخالفان حكومت عباسى ، چهره‌اى شناخته شده و از جهاتى براى حكومت ، خطرناكتر از چهره‌هاى ياد شده بود ، و در عمل ، در سياه‌ترين دوران حكومت عباسيان نشان داده بودكه كمترين تفاهم و سازشى با ستمگران ندارد . « معتزّ » اين حقيقت را مىدانست و نيز مىدانست كه موقعيّت اجتماعى و محبوبيّت مردمى امام عليه السلام و نفوذ كلام آن حضرت در ميان قشرهاى مختلف جامعه - در پرتو آزادى نسبىِ به دست آمده - به مراتب بيشتر از دوران متوكّل است ؛ از اين رو ، پس از قلع و قمع عناصر مخالف درون دستگاه ، در صدد ازميان برداشتن آن حضرت برآمد و با استفاده از

هامش
( 1 ) - ر . ك : كامل : ج 7 ، صفحات : 168 ، 178 و 186 .
( 2 ) - همان ، ص 171 .
( 3 ) - همان ، ص 172 .
( 4 ) - همان ، ص 183 .