به موازات گروه نخست كه به أطراف فلسطين ، پراكنده شده بودند ، گروهى ديگر از أحبار وربّانيّون يهود به بابل ، هجرت كردند . اين گروه نيز مطالعات خود را در زمينه ترجمه وتفسير تورات در مجموعهء ديگرى گرد آوردند وآن را به زبان « آرامى » كه زبان رايج آن روزگار بابل بود نوشتند ، ونامش را « گمارا » « 1 » گذاردند . گمارا كه به زبان آرامى به معناى « تكمله » است در واقع ، متمّم ميشناه بود . سپس دو مجموعهء ميشناه وگمارا ، را با هم تلفيق كردند وآن را به زبان عربى « تلمود » يعنى « تعليم » نام نهادند . تلمود در واقع ، دائرة المعارفي است كه مجموعهء كاملى از أصول ، فروع ، احكام ، سنن ، تاريخ وادبيّات قوم يهود را شامل مىشود . مجموع مسائل تلمود ، نزديك به چهار هزار مسأله از مسائل ديني در تفسير متون عهد عتيق وكتب موجود در آن است . « 2 » اسلام در عين حال كه أصل كيش وآيين يهود ونيز كتاب ديني آن « تورات » را از طرف خدا وبر حق مىداند ، وهمچنين بنيانگذار شريعت يهود « موسى ( ع ) » را از پيامبران بزرگ » اولوالعزم » مىشناسد ، ولى معتقد است كه كتاب عهد عتيق به شكلى كه اكنون ديده مىشود تحريف شده ، واز متون اصلى ووحيانى آن ( اگر نگوييم در بيشتر مسائل ) بسيار فاصله گرفته ، وحتى در برخى مسائل به ضدّ آن تبديل شده است . توضيح آن كه از آيات قرآن كريم بر مىآيد گر چه مطالب صحيح وحقايق زيادى در تورات فعلى وجود دارد كه به جرأت مىتوان گفت كه از مفاد وحيانى ويا مواعظ واندرزهاى حكيمانهء پيامبران بني إسرائيل مىتوانند باشند ، « 3 » ولى در برابر اين بخش از سخنان حق ودرست ، سخنان ناصواب وخلاف واقع موجود در آن ، كه نه با عقل ومنطق سازگار است ونه با علم ودانش ، آن قدر فراوان است كه براي هر خوانندهاى كه از كمترين آگاهى وشناخت نسبت به مسائل اخلاقى ، بديهيّات عقلي ودادههاى علمي روز
اديان الهى و فرق اسلامى (فارسى) — صفحة 57
مساهمون: عليرضا على نورى
ص٥٧
هامش
( 1 ) -Gomara .
( 2 ) - ر . ك . تاريخ جامع أديان ، ص 368 - 371 ؛ جهان مذهبي ، ج 2 ، ص 608 - 613 .
( 3 ) - ر . ك آل عمران ، آيات 3 - 4 ؛ مائده ، آيات 66 و 68 ؛ بقره ، آيهء 79 وغير آن ؛ الميزان ، ج 3 ، ص 5 - 6 .