تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اديان الهى و فرق اسلامى (فارسى) — صفحة 202

مساهمون:

ص٢٠٢
قرآن هر دو نظريه را بدون هيچ انتقادى از آنها نقل مىكند واگر اشكالى داشت دست كم بايد با لحن اعتراض‌آميزى نقل مىكرد . درحالىكه مىتوان گفت ظاهر از آية ، تحسين عمل آنان است . با توجه به اين آيات ، حداقل نمىتوان به حرمت يا كراهت بناسازى بر قبور فتوى داد ، بلكه با توجه به نظريهء گروه دوم جواز ساختن مسجد بر روى قبور استفاده مىشود .

بررسى حديث ابىالهياج

اگر بخواهيم با استناد به اين حديث بر حرام بودن بناسازى بر قبور فتوا دهيم بايد سند آن صحيح بوده ودلالتش آشكار باشد . در حالي كه از نظر سند ، وثوق راويان آن نزد رجال شناسان أهل سنت تمام نيست وافرادى چون حافظ ابن حجر عسقلانى آنان را تضعيف نموده‌اند . « 1 » واز نظر دلالت به جملهء « وَلا قَبْراً مُشْرِفاً الَّا سَوَّيْتَهُ » استدلال شده كه به بررسى مفردات آن مىپردازيم : « شُرُفْ » در لغت به معنى بلند است به‌ويژه آن بلندى كه به شكل كوهان شتر باشد و « مَشارِفُ الْأَرْضِ » « 2 » به‌معنى زمين‌هاى بلند است . « تَسْوِيَه » به‌معنى مساوى قرار دادن وبرابر كردن است . « 3 » با توجه به معاني ياد شده مفاد حديث اين است كه قبرهايى را كه به شكل كوهان شتر بلند ساخته شده يكنواخت وهم سطح كن نه اين كه آن قبرها را با زمين يكسان نما وحديث مؤيد فتواى علماى شيعه است كه مىگويند : مستحب است قبر ، چهار انگشت بسته يا باز از زمين بلند باشد وسطحش صاف ويكنواخت باشد وبلند ساختن آن كراهت دارد . « 4 » نووى شارح صحيح مسلم نيز از حديث همين معنا را فهميده وچنين گفته است :

هامش
( 1 ) - ر . ك : الملل والنحل ، جعفر سبحانى ، ج 4 ، ص 181 - 185 .
( 2 ) - ر . ك : المصباح المنير والمنجد فىاللغة ، مادّه شرف .
( 3 ) - ر . ك : همان ، مادهء سوى .
( 4 ) - ر . ك : تحريرالوسيله ، امام خمينى ، مستحبات دفن ميت .
اديان الهى و فرق اسلامى (فارسى) — صفحة 202 | عليرضا على نورى / عبد الله ابراهيم زاده