سيرهء پيامبر خدا صلى الله عليه و آله بيانگر اين نكته است كه آن حضرت به سرنوشت امت اسلامى پس از خودش توجه فراوان داشت و تلاش وى با طرح دو موضوع ، مىتوانست محورى براى يكپارچگى و اتحاد امت اسلام فراهم آورد و زمينهء هرگونه دو دستگى و اختلاف را از ميان بردارد : الف - معرفى رهبر سياسى امت بعد از خود و تعيين مصداق آن به‌گونه‌اى كه هيچ شبهه‌اى باقى نماند . ب - گزينش مرجع علمى به شكل صريح و گويا تا پناهگاه امت در بيان حقايق و احكام دين باشد . تأمل در آيات قرآن و احاديث پيامبر صلى الله عليه و آله نشان مىدهد كه آن حضرت بارها در اين دو مورد گام‌هاى جدى برداشته به‌گونه‌اى كه اگر امّت نيز پس از او پيرو خواسته و پايبند نظر وى بودند ، هيچ‌گونه اختلاف مذهبى و سياسى بينشان به‌وجود نمىآمد و امت اسلامى سرنوشتى غير از اين داشت . قرآن كريم به امت پس از پيامبر صلى الله عليه و آله اين چنين هشدار مىدهد : « افَأِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلى اعْقابِكُمْ » « 1 » آيا اگر او ( پيامبر ) بميرد يا كشته شود ، شما به عقب برمىگرديد ؟ از اين آيه استفاده مىشود كه هرگونه انحراف از قرآن و سنت پيامبر صلى الله عليه و آله ، نوعى