با بررسى آيات قرآن مجيد « 2 » به اين نتيجه مىرسيم كه بسيارى از پيامبران الهى داراى حكومت بوده ، به مسائل مردم رسيدگى و با طاغوتهاى زمان مبارزه مىكردند . سنت و رويه پيغمبراكرم ( ص ) ، دليل بر لزوم حكومت است . زيرا اوّلًا خود تشكيل حكومت داد و تاريخ گواهى مىدهد كه تشكيل حكومت داده و به اجراى قوانين و نظامات و به اداره جامعه برخاسته است . . . ثانياً براى پس از خود به فرمان خدا تعيين حاكم كرده است . وقتى خداوند متعال براى جامعه پس از پيامبر تعيين حاكم مىكند ، به اين معناست كه حكومت پس از رحلت رسول اكرم ( ص ) نيز لازم است و چون رسول اكرم با وصيت خويش فرمان الهى را ابلاغ مىنمايد ، ضرورت تشكيل حكومت را نيز مىرساند . « 3 »

از دير زمان حكومتها را به سه نوع سلطنتى ، اريستوكراسى ( حكومت اشراف ) و جمهورى تقسيم كرده‌اند كه ممكن است از نظر ساخت حقوقى به دو نوع بسيط و فدرال ، اداره شوند . دانشمندان اسلامى در مورد شكل حكومت اسلامى اتفاق نظر ندارند ، اما اكثريت قابل توجهى از آنان ، نوع حكومت اسلامى را غير منطبق با نظامهاى سياسى متداول دانسته و نظام خلافت و امامت را شكل اختصاصى حكومت اسلامى ذكر كرده‌اند . « 4 » يك نظام حكومتى در صورتى اسلامى است كه قوانين و مقررات آن مغاير با احكام اسلام نباشد و اعمال حاكميت ؛ يعنى اجراى قوانين مذكور از طرف مقام صلاحيتدار و به شيوهء اسلامى صورت پذيرد ، خواه اين حكومت به شكل جمهورى باشد يا غير آن .