تعليم فرمود ، و من هم تمام آنها را به خاطر سپردم ، و حتى يك حرف آن را نيز فراموش نكردم . » « 1 » و امام باقر عليه السلام از پدران بزرگوار خود چنين نقل مىكند : رسول خدا صلى الله عليه و آله به حضرت على عليه السلام فرمود : « آنچه كه مىگويم بنويس » على عليه السلام پرسيد : اى رسول خدا ، از آن مىترسى كه فراموش كنم ؟ فرمود : « فراموش نمىكنى و از اين جهت بر تو بيمى ندارم . من از خدا خواستهام كه اين علوم را در حافظهات حفظ نمايد و دچار فراموشىات ننمايد . بلكه براى شركايت [ در امر امامت ] بنويس . » « 2 » آنچه از اين دو روايت و روايات مشابه استفاده مىشود اين است كه پيامبر صلى الله عليه و آله علوم و اطلاعات لازم در مورد مكتب اسلام را در اختيار على بن ابىطالب عليه السلام قرار داد . و او نيز آنها را مدوّن ساخت . و به فرزندان خود منتقل نمود .
كتاب على عليه السلام
از احاديث چنين برمىآيد كه اهل بيت عليهم السلام داراى كتب متعدد بودهاند . يكى از آنها كه در احاديث مكرّر از آن ياد شده است كتاب « جامعه » يا كتاب على بن ابىطالب عليه السلام مىباشد .
در كتاب شريف كافى ، روايتى در اين زمينه از ابوبصير نقل شده كه آن را ذكر مىكنيم :
ابو بصير مىگويد : خدمت امام جعفر صادق عليه السلام رسيدم و گفتم : فدايت شوم ، سؤالى دارم ؛ آيا اينجا كسى نيست كه سخنان مرا بشنود ؟
امام عليه السلام پردهاى را كه بين آن اتاق و اتاق مجاور آويخته شده بود كنار زد و بررسى كرد و سپس به من فرمود : « اى ابو محمد ! هر چه مىخواهى بپرس . »
گفتم : فدايت شوم ، شيعيان تو طى احاديثى مدعىاند كه رسول خدا صلى الله عليه و آله بابى از علم به روى على عليه السلام گشوده است كه از آن هزار باب ديگر گشوده مىشود . [ آيا چنين است ؟ ]
هامش
( 1 ) - اصول كافى ، كلينى ، ج 1 ، مترجم مصطفوى ، ص 82 - 83 ؛ وسايل الشيعه ، ج 3 ، ص 394 ؛ تحفالعقول ، ص 131 .
( 2 ) - مروج الذهب ، ج 3 ، ص 327 ؛ هداية الكبرى ، حسين بن حمدان الخصى ، ص 208 .