اى ابو ذر اگر از تو پرسند از علمى كه ندانى بگو نمىدانم ، تا نجات يا بى از گناه آنكه بر خلاف واقع چيزى را بيان كند ، و فتوا مده مردم را به چيزى تا نجات يا بى از عذاب الهى در روز قيامت .
اى ابو ذر مشرف مىشوند و نظر مىكنند جماعتى از اهل بهشت به سوى گروهى از اهل جهنّم ، پس از ايشان مىپرسند كه : چه چيز باعث شد كه شما را به جهنّم آوردند ؟ و حال آنكه ما به بركت تعليم و تأديب شما داخل بهشت شدهايم ؟
گويند : ما مردم را به خوبىها امر مىكرديم و خود به جا نمىآورديم .
توضيح اين فصل مبتنى بر چند قاعده است :
قاعدهء اوّل در بيان فضيلت علم و ياد گرفتن و ياد دادن آن و فضل علماست
بدان كه علم از اشراف سعادات ، و افضل كمالات است ، و آيات و اخبار در فضيلت آن بسيار است ، و قدرى از آن در اصول و فروع دين واجب عينى است ، و فضيلت انسان بر جميع مخلوقات به علم است ، و سرمايهء جميع كمالات ديگر است .
چنانچه به اسانيد معتبره از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله منقول است كه : طلب علم واجب است بر هر مسلمانى ، به درستى كه خداوند عالميان دوست مىدارد طالبان علم را « 1 » .
و از حضرت امام موسى كاظم عليه السّلام پرسيدند كه : آيا جايز است مردم را كه سؤال
هامش
( 1 ) بحار الانوار 1 / 172 ح 26 .