كه پس از عصر صحابه پنداشتند گفتار خليفه سوّم : ( فيه لحن ستقيمه العرب ) به معناى آن است كه در نصّ قرآن لحن و غلط هست و عرب با لهجه خود الفاظ غير صحيح قرآن را تصحيح كرده و صحيح ادا مىكند . اضافه بر آن رواياتى است كه در كتب صحيح مكتب خلفا آمده كه قرآن را تا هفت نوع مىتوان خواند بدين گونه كه بجاى ( تعالوا ندع ) مىتوان ( هلّموا ندع ) خواند يا ( اقبلوا ) يا ( اسرعوا ) يا ( عجّلوا ) يا ( بادروا ) تلاوت كرد !
به نظر ما به خاطر اين دو سبب ابتدا قراءات سبعه وضع شده سپس به چهارده قراءت سپس به بيست و يك و بيشتر رسيده است . و ما در جلد دوم : « القرآن الكريم و روايات المدرستين » اثبات كردهايم كه اين روايات صحت ندارد و زنادقه آن را به دروغ به صحابه نسبت دادهاند . در نتيجه به اين دو سبب قراءات ساختگى ايجاد شد . با توجه به اين مطلب معناى احاديث حضرت باقر و صادق و كاظم عليهمالسلام نيز روشن مىشود كه مىفرمايند :
1 .
ائتمنوا على كتاب اللّه فحرفوه . « 1 »
2 .
القرآن واحد نزل من عند واحد و لكن الاختلاف يجىء من قبل الرواة . « 2 »
3 .
اقرؤا كما يقرء الناس . « 3 »
أ - امانتدار كتاب خدا شدند و آن را تحريف كردند . يعنى قرآن را با اين قرائتهاى ساختگى تحريف كردند .
ب - قرآن يك قرآن است و از نزد خداى واحد آمده و اختلاف موجود از روايات راويان به وجود آمده است .
ج - قرآن را همچنان كه مردم - تودههاى مسلمانان - مىخوانند بخوانيد .
بنا بر اين ، معنى حديث امام باقر عليه السلام آن است كه قرآن همان قرآنى است كه در
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 109 ، ح 33442 .
( 2 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 630 .
( 3 ) . اصول كافى ، ج 2 ، ص 633 .