پنداريد كه آن از تورات است كه ايشان ميگويند ،
وَ ما هُوَ مِنَ الْكِتابِ
و آن نه از تورات است ، بر زبان تورات دروغ ميسازند .
وَ يَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ
و ميگويند كه : اين از نزديك خدا است ،
وَ ما هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ
و آن نه از نزديك خداست ،
وَ يَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ
و بر خداى مىدروغ گويند ،
وَ هُمْ يَعْلَمُونَ
( 78 ) و ميدانند كه مى دروغ گويند .
النوبة الثانية
قوله تعالى :
وَ لا تُؤْمِنُوا إِلَّا لِمَنْ تَبِعَ دِينَكُمْ
الآية . . . اين آيت هم در شأن جهودان است ، و حكايت از قول ايشان كه يكديگر را وصيّت كردند و گفتند :
وَ لا تُؤْمِنُوا
اى لا تصدّقوا و لا تفرّقوا ب
أَنْ يُؤْتى أَحَدٌ مِثْلَ ما أُوتِيتُمْ
من العلم و الكتاب و الحكمة و الحجّة و المنّ و السّلوى و الفضائل و الكرامات ،
إِلَّا لِمَنْ تَبِعَ دِينَكُمْ
اليهوديّة ، و قام بشرائعه ، و صلّى الى قبلتكم . ميگويد : اقرار مدهيد و استوار مداريد كه كسى را آن فضائل و كرامات و علم و حكمت دهند كه شما را دادند ، مگر كسى كه هم دين و هم كيش شما باشد . ابن كثير
أَنْ يُؤْتى أَحَدٌ
ممدود خواند بر معنى استفهام . يعنى كه : هرگز بود كه او را آن دهند كه شما را دادند ؟ - و از شواذّ قراءة است « ان يؤت احد » بكسر الف ، و معنى آنست كه :
هيچ كس را جز از هم دينان خويش استوار مگيريد ، اگر كسى را چنان دهند كه شما را دادند . و درين همه وجوه اين « احد » محمد ( ص ) است ؛ و اين « ما » تورات ، است و آن « مثل » قرآن ، و آنچه گفت :
قُلْ إِنَّ الْهُدى هُدَى اللَّهِ
عارض است در ميان گفت جهودان ، و معنى آن ردّ جهودانست ، و تكذيب گفت ايشان . يعنى كه آن علم و حكمت و دين و هدايت كه دعوى ميكنيد ، نه آن شما است كه آن خداست و عطاء وى است ، آن را دهد كه خود خواهد .