1 - گوشت حيوان مرده و بدون تذكيه ،
« إِلَّا ما ذَكَّيْتُمْ »
و شرايط تذكيه بايد از احاديث معتبر به دست آيد ؛
2 - خوردن خون چه پاك باشد و چه نجس ؛
3 - گوشت خنزير چه زنده باشد و چه مرده نجس است ، خوردن گوشت سگ هر چند در قرآن مورد تحريم نيست ولى چون نجاست آن در سنّت ثابت است خوردن گوشت آن حد اقل از جهت حرمت خوردن نجس در سنّت ، جايز نيست ؛
4 - حيوانى كه موقع ذبح نام غير خدا بر آن برده شود كه يك مصداقى خفى از گوشت مرده است « 1 »
تفسير عاد و باغ به متجانف به إثم
در سوره بقره 173 و سوره مائده 3 ، نيز خطاب به خود مكلّفين است ولى در سوره انعام 147 خطاب به پيامبر است كه به مردم بگويد در آنچه كه بر من وحى شده نمى يابم حرام شدهاى را بر خورنده مگر اين كه مرده باشد يا خون ريخته شده ، يا گوشت خوك كه مؤكّداً پليد است و يا فسقى كه بنام گرفته غير خدا ( كشته شده باشد )
« قُلْ لا أَجِدُ فِي ما أُوحِيَ إِلَيَّ مُحَرَّماً عَلى طاعِمٍ يَطْعَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ مَيْتَةً أَوْ دَماً مَسْفُوحاً أَوْ لَحْمَ خِنزِيرٍ فَإِنَّهُ رِجْسٌ أَوْ فِسْقاً أُهِلَّ لِغَيْرِ اللَّهِ بِهِ . . . »
( الأنعام : 145 ) ؛ ظاهر اين آيه اين است كه در مطلق غذاهاى خوردنى بدون اختصاص به گوشت حيوانات جز همين چهار چيز حرام ، خوردنى ديگر نيست « 2 » ولى اين مشكله به دو آيه ديگر بر طرف مىگردد . والله العالم .
و لذا مىشود خون غير از حيوان ، اگر يابيده شود ( مثلًا ابر خون ببارد و يا بگوييم حرام
هامش
( 1 ) - اين كه اين آيه مكى است يا مدنى تفاوتى پيدا نمىكند ؛ زيرا در سوره هاى انعام و بقره و مائده كه مدنى هستند نيز تكرار شده و حصر در همه آيهها است .
( 2 ) - و ذكراستقسام در سوره مائده مؤكدااين احتمال است .