اوليائى كه در مادون اين درجه قرار دارند ، عنوان « عارف » و « عارف كامل » صدق نمىنمايد و تبيين واصلنشدن يكى از اولياء به مقام فناء و بررسى علل و عوامل آن ، جسارت به آن بزرگوار و تنقيص او نيست .
راه خدا راهى است بس صعب و دشوار كه در هر گام آن دامها گستردهاند و عبور از آن سالها مجاهده مىطلبد مگر آنكه انسان را بر بال جذبه سوار نموده و سير دهند .
هزار دام به هر گام اين بيابان است * كه از هزار هزاران يكى از آن نجهند
شوريدگانى همچون مرحوم آقاى مجتهدى و برخى از شاگردان مرحوم حضرت آقاى حدّاد يا حضرت آقاى انصارى از مجاهدين فىسبيلالله بودند و از خودگذشتگىها و عشق و اخلاص ايشان مىتواند سرمشقى براى سلّاك إلى الله قرار گيرد ، ولى اين معنى نبايد باعث شود كه انسان به مادون مقام توحيد و عبوديّت محضه بسنده نموده و قانع گردد ؛ گرچه به مقتضاى فرمايش مرحوم علّامهء والد در هر عصرى يك كامل ( غير از وجود مقدّس قطب عالم إمكان حضرت بقيّةاللهالأعظم عليهالسّلام ) پرورش مىيابد و ميفرمودند : در عالم چه بشود كه دو يا سه نفر به كمال تامّ برسند .
و باباطاهر نيز به اين مطلب اشاره دارد ، آنجا كه مىگويد :
به هر الفى الف قدّى برآيو * الف قدّم كه در الف آمدستم
و محيىالدّين عربى نيز ميفرمايد :
و لِكُلِّ عَصرٍ واحِدٌ يَسْمو بهِ * و أنا لِباقى العَصْرِ ذاكَ الواحِد
ولى باز هم از رحمت حضرت حقّ نبايد نااميد شد كه اگر ارادهء الهى تعلّق بگيرد ممكناست همهء ما را به وادى فنا و نيستى كشانده و از شراب وصل خود سيراب نمايد ؛ رزقَنا اللهُ ذلك بِجاهِ محمّدٍ و ءَالهِ الطّاهرينَ صلواتُاللهوسلامُه عليهِمأجمَعين .