موفّقيّت انسان در تمامى محورهاى زندگى به دو اصل اساسى علم و عمل وابسته است كه اهل حكمت از آن به عقل نظرى و عقل عملى تعبير مىكنند . علم ، ارتباط معرفتى انسان را به محور مورد نظر برقرار مىسازد ، و عمل نقاط ضعف را روشن و زمينه را براى بر طرف كردن آنها در مراحل بعدى آماده مىنمايد تا پيمودن درجات رشد و كمال در آن محور به آسانى مقدور گشته و وصول به نهايت مقصود بدست آيد .
از اين رو در اديان الهى مرتّبا بر علم و عمل صالح تأكيد شده است ، و در آيات قرآنى و روايات پيامبر و اهل بيت عصمت و طهارت صلوات الله عليهم أجمعين در سطحى وسيع بر آن پافشارى گرديده است .
البتّه پيوستگى علم و عمل و ارتباط محكمى كه ميان آن دو برقرار است ، فقط در آغاز حركت نمىباشد ؛ بلكه در استمرار نيز رشد علمى موجب بهبود عمل ، و تكرار و مداومت بر عمل موجب باز شدن افقهاى جديد معرفتى ميگردد . و بر اين حقيقت آيات و روايات دلالت دارند . امام صادق عليه السّلام تصريح ميفرمايند كه : وَ اطْلُبِ الْعِلْمَ بِاسْتِعْمَالِهِ « 1 » « علم را با به كار بستن آن طلب
هامش
( 1 ) « روح مجرّد » ص 181 ، از « بحار الأنوار » ج 1 ، ص 224 تا ص 226 ؛ حديث عنوان بَصرى .