اسلامى مطلب مهمّى بود كه روح و جان ايشان را به خود مشغول داشت و نهايةً پس از بازگشت از نجف به طهران در ميدان انديشه و عمل خود را نشان داد ، كه در استمرار خطّ سير زندگى پر بركتشان بدان خواهيم پرداخت ، إن شآء الله
« اساتيد »
يكى از نكات دقيق تربيتى اسلام آنست كه طالب علم و معرفت بايد براى كسب علم و دانش در برابر استادى زانو به زمين بزند كه نه تنها در رشته علمى خود كار آمد و خبير باشد بلكه به لحاظ تربيتى و رفتارى نيز انسانى وارسته و خود ساخته باشد كه ديدارش دل را زنده كند و انسان را به ياد خدا بيندازد ؛ تا آموزش از محضر او فقط انسان را به يك صندوق علمى صرف تبديل نسازد بلكه آدمى پس از مدّتى شاگردى ، علم و عمل ، معرفت و تربيت ، دانش و بينش را يك جا فرا گرفته باشد و جان خود را لبريز از هر دو عنصر بيابد . و اين اصلى است اساسى ؛ چرا كه نفوس نسبت به يكديگر تأثير و تأثّر دارند ، و نفس شاگرد از نفس استاد بر اساس عوامل مختلفى متأثّر مىباشد .
و به همين جهت در تعاليم الهى بر اين امر تأكيد شده است . امام باقر عليه السّلام در ذيل آيه شريفه :
فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسانُ إِلى طَعامِهِ
« 1 » « بايد انسان به غذايش نگاه كند » آن را به « علم » تفسير ميفرمايند : عِلْمَهُ الَّذِى يَأْخُذُهُ ، مِمَّنْ يَأْخُذُهُ . « بايد آدمى به علم خويش بنگرد كه آن را از چه كسى دريافت مىكند . » « 2 »
و بر همين اساس غالبا در حوزههاى علميّه رسم بر اين بوده كه طالبان علم و دانش بيشتر بدنبال اساتيدى بودهاند كه محفل گرمشان كانون پخش نور علم بوده و رفتارشان نمودار سيره صالحان ، و طبعا استادانى اينچنين
هامش
( 1 ) آيه 24 ، از سوره 80 : عبس
( 2 ) « بحار الأنوار » ج 2 ، ص 96 ، به نقل از « اختصاص »