بارى اينها همه راجع به تفسير آيات ابتداى سوره
وَ النَّازِعاتِ
، و بيان وظيفه و شأنيّت فرشتگان مُوكَّل بر تمام امور بود . امّا درباره خصوص فرشتگان موكّل به امر وحى ، و بيان صفات و كيفيّت القاء وحى در دو جاى از قرآن كريم ، خداوند بطور قَسم ، نامى از آنها را به ميان آورده است ، غير از مواضعى كه بدون قسم ياد شده است .
تفسير « وَ الصَّفَّتِ صَفًّا » كه مراد ملائكهء وحى هستند
اوّل : در ابتداى سوره صافّات كه ميفرمايد :
وَ الصَّافَّاتِ صَفًّا * فَالزَّاجِراتِ زَجْراً * فَالتَّالِياتِ ذِكْراً * إِنَّ إِلهَكُمْ لَواحِدٌ .
« 1 »
« سوگند به فرشتگانى كه صفّ ميبندند صفّ بستنى ، و پس از آن سوگند به فرشتگانى كه ميرانند و دور ميكنند دور كردنى ، و سپس سوگند به فرشتگانى كه ذكر را تلاوت ميكنند ؛ كه معبود شما واحد است . »
اين آيات كه با قسم آمده است اوّلين آياتى است كه در قرآن با قسم ذكر شده است . و محتمل است مراد از اين سه طائفه از فرشتگان ، ملائكهاى باشند كه وحى را به پيغمبر نازل ميكنند ، و مأمور به تأمين طريق و پاك كردن راه وحى و دفع شياطين از مداخله در وحى و ايصال وحى را به مطلق پيامبران و يا به خصوص حضرت محمّد بن عبد الله صلّى الله عليه و آله و سلّم بوده باشند ، همچنانكه مفاد آيه زير نيز چنين است :
عالِمُ الْغَيْبِ فَلا يُظْهِرُ عَلى غَيْبِهِ أَحَداً * إِلَّا مَنِ ارْتَضى مِنْ رَسُولٍ فَإِنَّهُ يَسْلُكُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ مِنْ خَلْفِهِ رَصَداً * لِيَعْلَمَ أَنْ قَدْ أَبْلَغُوا رِسالاتِ رَبِّهِمْ وَ أَحاطَ بِما لَدَيْهِمْ وَ أَحْصى كُلَّ شَيْءٍ عَدَداً .
« 2 »
هامش
( 1 ) آيات 1 تا 4 ، از سوره 37 : الصّآفّات
( 2 ) آيات 26 تا 28 ، از سوره 72 : الجنّ