اوهام خلاص شوند و به مقام عزّ انسانيّت رسيده ، انسان گردند ، و خداوند واحد قدير و عليم را معبود خود كنند تا نسبت عبوديّت از اينجا نشأت گيرد ؛ بايد بدين چهارده خصلت كه در ترجمهء آيات با نشان دادن شمارهء عدد بدانها اشاره كرديم متّصف باشند .
[ آيات قرآن با نفوس مؤمنين چه مىكند ؟ ! ]
چون قرآن بر مردم بىغرض خوانده شود ، بدون اختيار اشكهايشان روان مىشود . زيرا اين كلام سخن محبوب است و آنان را به ياد حبيب مىآورد ، و از وطن اصلى و محلّ دائمى اشاره و نشان دارد ؛ و بدون درنگ ايمان مىآورند .
وَ إِذا سَمِعُوا ما أُنْزِلَ إِلَى الرَّسُولِ تَرى أَعْيُنَهُمْ تَفِيضُ مِنَ الدَّمْعِ مِمَّا عَرَفُوا مِنَ الْحَقِّ يَقُولُونَ رَبَّنا آمَنَّا فَاكْتُبْنا مَعَ الشَّاهِدِينَ
. « 1 » « و چون علماء و تاركين دنياى مسيحيان ( قسّيسين و رهبان ) كه داراى نخوت و استكبار نيستند ، بشنوند آنچه را كه به پيغمبر اسلام از آيات قرآن فرودآمده است ، مىبينى بواسطهء آنچه را كه از حقّ شناختهاند چشمهايشان از اشك ريزان مىشود و مىگويند : بار پروردگارا ! ما ايمان آورديم ؛ بنابراين تو نام ما را در زمرهء معترفان و مقرّان و گواهان بر حقّانيّت رسول خدا و بر حقّانيّت قرآن ثبت كن ! » آيات الهيّه كه گفتار شوق به سوى خداوند قديم ازلى است ، ببينيد با دلهاى گرسنه و جانهاى تشنه چه مىكند ! كأنّه آدمى را از زمين بر مىكند و در فضاى قدس و فسحت نور تجرّد و وطن اصلى در حضور ربّ ودود مىنشاند .
خواب و خوراك را مىبرد ، راحت را مىزدايد ؛ مؤمن در شبهاى تار زمستان سرد غسل مىكند يا وضو مىگيرد و مشغول تلاوت قرآن مىشود ، به
هامش
( 1 ) آيه 83 ، از سورهء 5 : المائدة