و
ما جَعَلَ أَدْعِياءَكُمْ أَبْناءَكُمْ ذلِكُمْ قَوْلُكُمْ بِأَفْواهِكُمْ وَ اللَّهُ يَقُولُ الْحَقَّ وَ هُوَ يَهْدِي السَّبِيلَ * ادْعُوهُمْ لِآبائِهِمْ هُوَ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ تَعْلَمُوا آباءَهُمْ فَإِخْوانُكُمْ فِي الدِّينِ وَ مَوالِيكُمْ
« 1 »
« خداوند ، پسر خواندههاى شما را پسرانتان قرار نداده است ؛ اين سخنى است كه خود شما بر زبانتان راندهايد و جعل كردهايد . و خداوند ، حقّ مىگويد و به راه راست هدايت مىكند . پسر خواندگان را به پدران خودشان نسبت دهيد . اين به راستى و درستى ، بيشتر نزديك است در نزد خداوند . و اگر شما پدرانى را براى آنها نمىشناسيد ، مسلّماً برادران دينى شما هستند ، و از دوستان و محبّين شما مىباشند . »
رسول خدا صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ، مىخواهد اين حكم را إجراء كند ؛ ولى از مردمى كه تازه به إسلام گرويدهاند مىترسد كه مبادا استيحاش كنند ، و زير بار نروند ، و از دين برگردند و بگويند : اين محمّد ، شريعتى را آورده است كه - عياذاً بالله - مانند مجوس ، نكاح محارم را ترويج مىكند ! فلهذا خوف و ترس رسول الله از مردم به جهت نگهدارى دين و براى خدا بوده است ، و ليكن خدا به او أمر مىكند كه : بدين خوف اعتنا نكن و از من بترس و اين أمر را اجرا كن !
رسول خدا صلَّى الله عليه و آله و سلَّم در هنگام نزول أحكام شديد ، كه مردم در بَدو أمر تحمّل آن را نداشتند ، آن حكم را أوّل دربارهء خود و أقوام و نزديكان خود إجراء مىفرمود و عمل مىكرد ؛ تا مردم بدانند كه : رسول الله خود ، با نفس نفيس خويش در معرض اين حكم قرار گرفته و دربارهء خود إجراء كرده است . و بنابراين ، استيحاش و نگرانى از بين برود ، و يا لا أقلّ تخفيف پيدا كند .
هامش
( 1 ) ذيل آيه 4 و صدر آيه 5 ، از سورهء 33 : الاحزاب