فيكم من بعدى ؟ « كدام يك از شما مرا در اين أمر نبوّت و انجام دستورات إلهيّه كمك و معاونت مىكند ، و اينكه برادر من و وصىّ من و خليفهء من در ميان شما بعد از من بوده باشد ! ؟ » .
[ ابلاغ ولايت أمير المؤمنين عليه السّلام در طول دوران نبوت ]
على چون گفت : أنا يا رسول الله ! « من در اين أمر معين و وزير تو هستم اى رسول خدا » .
رسول خدا فرمود : فأنت أخى و وصيّى و وارثى و خليفتى فيكم ! « پس اى على تو برادر من هستى ! و وصىّ من هستى ! و وارث من هستى ! و خليفهء من در ميان امّت من هستى ! » در اينجا مىبينيم كه نصب أمير المؤمنين عليه السلام به مقام وزارت و خلافت و وصايت از همان ابتداى بعثت ، و از همان روز إعلان نبوّت به قريش ، طبق تعيين رسول خدا صلى اللّه عليه و آله و سلّم بر اساس آيه انذار :
وَ أَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ
« 1 » ، و حديث عشيره بوده است .
و اين معنى به وضوح دلالت دارد بر آنكه مقام رسالت و مقام إمامت ، پيوسته با يكديگرند ، و قابل انفكاك و جدائى نيستند . رسالت بدون وزارت و خلافت اساس ندارد ، و نبوّت بدون ولايت أصل و ريشه ندارد . ولايت پاسدار رسالت است ، إمامت نگهبان نبوّت است ، و وجود محدثهء وحى و إنزال توسّط رسول الله بواسطهء وجود مبقيهء نگهدارى و پاسدارى امير المؤمنين به مقام كمال و تمام خود مىرسد ،
الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَ رَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلامَ دِيناً
« 2 » .
« امروز من دين شما را براى شما كامل كردم ، و نعمت خود را بر شما تمام نمودم ، و خوشايند داشتم كه إسلام دين شما باشد » .
و ما در ضمن درس پنجم از جلد أوّل « امامشناسى » در پيرامون حديث عشيره و آيه انذار بحث كافى نموديم .
پيامبر دربارهء أمير المؤمنين عليه السلام كرارا و مرارا او را أمير المؤمنين و سيّد المسلمين و الإمام و الحجّة و الوصىّ و سيّد العرب و سيّد فى الدّنيا و الآخرة و سيّد الأوصياء
هامش
( 1 ) - آيه 214 ، از سورهء 26 : شعراء .
( 2 ) - آيه 3 ، از سورهء 5 : مائده .