أَحْسَنَ الَّذِي كانُوا يَعْمَلُونَ .
« به اسم الله كه داراى صفات رحمانيّت و رحيميّت است .
الم . آيا مردم چنين گمان كردهاند كه به مجرّد آنكه بگويند : ما ايمان آوردهايم يله و رها شده ، و ديگر ايشان آزمايش نمىشوند ؟ و سوگند به خدا كه تحقيقاً ما آزمايش نمودهايم آن كسانى را كه قبل از آنان بودهاند . پس سوگند به خدا كه خداوند مىداند كسانى را كه راست گفتهاند ؛ و سوگند به خدا كه وى مىداند دروغگويان را . بلكه آنچنان پنداشتهاند كسانى كه زشتيها را مرتكب مىگردند كه از اراده و مشيّت ما پيشى مىگيرند . بد است آنگونه حكمى كه مىكنند . » و آيات بعد از آن اينست :
« و كسى كه در راه خدا مجاهده كند ، براى نفع و بهره خويشتن مجاهده نموده است . تحقيقاً خداوند از عالميان و مجاهداتشان بىنياز مىباشد . و كسانى كه ايمان آوردهاند و كارهاى شايسته را انجام مىدهند ، تحقيقاً و حتماً ما از سيّئات و زشتيهايشان در مىگذريم و آنان را به پاداش بهترين اعمالى كه انجام دادهاند مىرسانيم ! »
در آيه مورد بحث ، خداوند سبحانه و تعالى شأنه صريحاً وعده لقاء و زيارتش را به اميدواران ديدارش مىدهد . و در آيات قبل از آن گوشزد مىكند كه به مجرّد گفتار شهادتين و ايمان لسانى كار تمام نمىشود . مؤمنان امتحاناتى در پيش دارند ، و بدون آزمايش و در بوته تجربه در آوردن قائلين به اسلام و ايمان و گروندگان به خداوند محال است كسى به درجات نعيم و فوز جنّت و لقاى جمال دلآراى حضرت واهب منّان و اصل گردد . اين سنّت سنيّه و دأب ديرين آن حضرت است كه تمام اقوام و امم را امتحان فرموده است تا مؤمنان صادق از مدّعيان كاذب بازشناخته شوند .
بسيار در غلط و اشتباه روشنى هستند كسانى كه چنان خيال مىكنند كه با