3 - نگاه ولمس نمودن زن بيگانه « وبرعكس » هرگاه كه ضرورت ايجاب كند ، و اين ضرورت در نزد شارع مقدس از حرام بودن نگاه ولمس كردن مهمتر باشد ، جايز است . دراين صورت نگاه ولمس كردن تنها درحدود ضرورت جايز است .
براى توضيح اين مسأله به نمونه هاى زير اشاره مىشود :
الف - نگاه ولمس نمودن به منظور درمان ومعالجه همچونگرفتن نبض ودرمان شكستگى وباند پيچى زخم جايز است ، البته مشروط بر آن كه همجنس براى درمان كردن يافت نشود و نگاه ولمس نمودن جايز نيست جز در حدود ضرورت .
ب هنگام نجات دادن جنس مخالف از غرق شدن يا آتش سوزى ونظايرآن نيز نگاه ولمس كردن جايز است ، البته اگر اين كار بر نگاه يا لمس كردن متوقف باشد .
ج - نگاه كردن براى شهادت دادن ، يا شاهد شدن اگر ضرورتى باشد جايز است ، و اقوى عدم جواز نگاه به زناكاران است براى شاهد شدن ، مگر آنكه نگاه نكردن فسادى را موجب شود وحدود خداوند را به تعطيلى كشاند يا هرچيز ديگرى را سبب شود كه نزد شارع اهميتى بيش از حرمت نگاه كردن دارد .
ج - حكم نگاه كردن به زنان سالخورده « 1 »
شرع مقدس نگاه به اين گروه از زنان « كه در آيه 60 سورهى نور از آنان با جمله « والقواعد من النساء » ياد شده اند » را به مقدار متعارف از قبيل مو وساعد ونظاير آن جايز دانسته است ، امّا مانند سينه و شكم ونظاير آن كه معمولًا پوشانيده مىشود نبايد آشكار گردد و مرد را شايسته نيست به آنها نظر كند و زنان سالخورده نيز نبايد چندان آرايش وزينت را آشكار كنند والبته آرايش وزينت برحسب زمان ومكان فرق مىكند ومعيار آن هم عرف مىباشد .
د - حكم نگاه كردن به پسر بچه و دختر بچه
1 - كودكان دختر و پسر غير مميز « 2 » را مىتوان نگاه ولمس كرد وپوشش شرعى در برابر آنها واجب نيست ، بلكه ظاهر ادله شرعيه برجواز نگاه كردن به ايشان تا
هامش
( 1 ) - منظور زنان سالخوردهاى است كه نياز واميدى به ازدواج ندارند ، و در قرآن با واژه « قواعد » از آنان ياد شده است .
( 2 ) - « مميز » به كودكانى اطلاق مىشود كه مىتوانند درستى را از نادرستى تشخيص دهند گرچه به سن بلوغنرسيده باشند ومقصود از « كودك مميز » كودكانى هستند كه مىتوانند شرمگاه را از ديگر اعضاى بدن تشخيص دهند ومفهوم عورت را درك كنند وكودك غير مميز خلاف آن است .