مىكند كه به دروغ او را زيبا نشان دهد ، به گونهاى كه عيبهايش براى فريب مردى كه قصد ازدواج با او را دارد پنهان شود . مانند تغيير رنگ صورت يا پوشاندن طاسى سر به وسيلهى گذاشتن موى مصنوعى ، يا پنهان كردن عيبهاى صورت يا چشم به وسيلهى پودرها وكرمهاى زيبايى .
بنابراين تدليس هر عملى است كه براى پنهان كردن ومخفى نمودن عيبهاى يك شئ ونشان دادن آن به گونهاى خلاف واقع ، انجام شود .
در حرمت اين عمل ، اگر با قصد فريب دادن انجام شود ، هيچ شكّى نيست ، زيرا از آشكارترين مصداقهاى غِش يافريب است كه حرام مىباشد .
با اين تفاوت كه امروز تدليس به كار آرايشگرى منحصر نيست ، بلكه امروزه زمينههاى بسيارى براى تدليس حرام در قراردادها ومعاملات روزانه وجود دارد كه توجّه شما را به بعضى از مصداقها ومثالهاى آن جلب مىنماييم :
1 - تدليس در محلّ ساخت يك كالا ، يعنى كالايى كه در كشور معيّنى ساخته شده بعنوان توليدى كشور ديگرى عرضه شود .
2 - تدليس در نشانههاى تجارى ، مانند اينكه شخص يا كارخانهاى از علامت تجارى معروف ومرغوبى براى فروش كالاى خود بهره ببرد كه در غير اين صورت « اگر از اين علامت استفاده نكند » مشترى از آن كالا استقبال نخواهد كرد .
3 - تدليس در ذكر تركيبات كالا و مقدار آن ، مثلًا در ساخت مادّهاى غذايى از مواد خام غير مرغوب مانند رنگهاى مصنوعى و يا مواد نگهدارندهاى كه مضرّ است استفاده شود و بر روى آن نوشته شود كه اين كالااز اين مواد خالى است ، يا اينكه در بيان مواد به كار رفته فقط نام بعضى ذكر شود كه موجب گمراهى مشترى گردد و همچنين هر چيزى كه موجب پنهان كردن تركيبات حقيقى كالا شود .
4 - تدليس در تاريخ توليد وانقضاء مصرف ، مانند نوشتن تاريخهاى غير حقيقى ، و يا تغيير تاريخ انقضا و همچنين هرگونه تغيير در تاريخكه منجر به گمراه كردن مشترى شود .
احكام معاملات (فارسى) — صفحة 265
مساهمون: السيد محمد تقي المدرسي
ص٢٦٥