شرح عرفانى
عارف وقتى به اسما و صفات خدا توجه كند ، و از كثرت به وحدت برود كم كم به مقام لقا و فنا رسيده است و درعالم وجود چيزى جز خدا ، و شأن و جبروتى جز شأن و جبروت خدا نمىبيند ، لذا در اين توجه مىگويد :
« اللَّهُمَّ انّى اسْئَلُكَ بِما انْتَ فيهِ مِنَ الشَّأنِ وَ الْجَبَرُوتِ ؛
خدايا ! به درخانهات آمدهام ، و تو را به ذات مقدست قسم مىدهم ؛ ذات مقدسى كه مستجمع جميع صفات جمال و جلال است . »
اين دعا فوق العاده دقيق است ، زيرا به ما سلوك را ياد مىدهد . امام باقر عليه السلام به واسطهء اين دعا از عالم كثرت ، به عالم وحدت رفته و به مقصود رسيده است : از اين رو حضرتش مىگويد :
« اللَّهُمَّ انّى اسْئَلُكَ بِما انْتَ فيهِ مِنَ الشَّأنِ وَ الْجَبَروت ؛
خدايااز اول دعا تا اين جا اگر به كثرتى توجه داشتم ديگر مقام لقا و فنا است ، مقام اين است كه بر دلم هيچ چيز و هيچ كسى جز تو حكومت ندارد .
اى خدا ! تمام توجهم به ذات توست ، به درخانهات آمدهام ، و تو را به ذات مقدست قسم مىدهم ؛ آن ذات مقدسى كه مثل رحمت ، صفت جمال دارد و مثل جبروت ، صفت جلال دارد . »
تذكر اخلاقى
قرآن بيش از بيست مورد به مقام فنا و لقا اشاره كرده است . اگر انسان سير و سلوك داشته باشد و رابطهاش با خدا محكم باشد و راهى را كه پيغمبر اكرم و ائمه اطهار عليهم السلام از طرف خدا تعيين كردهاند برود كم كم به جايى مىرسد كه بر دل او تنها خدا حكومت دارد و به هيچ چيز و هيچ كس جز خدا دلبستگى ندارد و ديگر در اين عالم معشوق و