انسان به تنهايى مستجمع جميع مراتب غيب و شهود است . قرآن مىفرمايد :
« بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فى صُدُورِ الَّذينَ اوتُوا العِلمَ وَ ما يَجْحَدُ بِآياتِنا الّا الظَّالِمُونَ » ؛
« 1 » قرآن ، آياتى روشن در سينهء كسانى است كه خدا به آنها علم داده است . اين آيات را جز ستمگران منكر نمىشوند .
مراد از آيات در جملهء دعا ، آيات تشريعى قرآن است ، زيرا دربارهء آيات تكوينى ، آفاقى و انفسى قبلًا گفتيم كه منظور از ( كلمات ) در جمله :
« اللَّهُمَّ انّى اسْئَلُكَ مِنْ كَلِماتِكَ باتَمِّها وَ كُلُّ كَلِماتِكَ تامَّةٌ . »
آيات آفاقى و انْفُسى و عالم وجود است ، زيرا موجودات نشانهء خدا هستند اما مراد از آيات در جملهء
« اللَّهُمَّ انّى اسْئَلُكَ مِنْ آياتِكَ اكْرَمِها » ،
آيات تشريعى است ، زيرا تكرار لازم نيست :
« خدايا ! به درخانهات آمدهام ، به قرآنت توجه دارم ، و تو را به قرآنت قسم مىدهم . »
شرح عرفانى
كسى كه بر درخانهء خدا مىرود وقتى كه به قرآن با عالم كثرت توجه كند ، مىگويد :
« اللَّهُمَّ انّى اسْئَلُكَ مِنْ آياتِكَ بِاكْرَمِها ؛
خدايا ! به درخانهات آمدهام ، توجهم به قرآن است ، و تو را به كريمترين آياتت قسم مىدهم . »
كريمترين آيات خدا سورهء توحيد است ، زيرا منبع و افضل همهء آيات است .
همچنين آخر سورهء حشر بهترين آيات است ، و « بسم اللَّه الرحمن الرحيم » در سورهء توحيد از همهء قرآن افضل است .
هامش
( 1 ) . عنكبوت ، آيه 49 .