خودخواهى ، خود پسندى ، منيت ، اينها به توحيد ذاتى ضرر مىزند . البته آن كسى كه منيت ، خود پسندى و خود م حورى و خودخواهى دارد توحيد ذاتى خالص ندارد . و ما اگر بخواهيم توحيد ذاتى ما نقطهء سياه نداشته باشد و به عبارت اخلاقى اگر بخواهيم شرك خفى در توحيد ذاتى ما نباشد بايد خود پسند و خود م حور و حب به ذات در ما يا نباشد يا كم باشد و همچنين از بحثها فهميديم كه ذايل كردن اين رذيله ، اين نقطهء سياه كارى بسيار مشكل است ، اما كارى است بسيار لازم .
قسم دوم ، توحيد صفاتى است ، توحيد صفاتى خود بر دو قسم است . دو معنى دارد ، دو مرتبه دارد : يك معنى آن كه در علم كلام آمده است و بين سنى و شيعه اختلافى است ، شيعه مىگويد صفات پروردگار عالم همه و همه عين ذات اوست نظيرترى براى آب و چربى براى روغن ، روغن يعنى چرب ، اگر چربى روغن را بگيرند ، ديگر روغن نيست ذات او را گرفتهاند . آب يعنى تر ، اگر ترى آب را بگيرند ديگر آب نيست . شيعه مىگويد صفات پروردگار عالم همه و همه عين ذات اوست . مطابق با ذات او و با وجود اوست . خدا يعنى واجبالوجود ، واجبالوجود علمش عين ذات اوست . نظير ترى براى آب كه عين ذات آب است ، قدرت خدا عين
اخلاق در توحيد (فارسى) — صفحة 30
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٣٠