و فرزندى ، در هر يك از دو طرف ، طرف ديگر هم لحاظ شده است .
اضافه گاهى متشابه الاطراف است چون اخوّت كه در هر دو طرف يكسان است و گاهى متخالف الاطراف است مثل پدريّت و پسريّت و يا بالا بودن و پايين بودن .
يكى از خواص اضافه اين است كه طرفين اضافه از نظر وجود و عدم و يا قوه و فعل همانند بوده اختلافى ندارند . اگر يكى بالفعل پدر است طرف مقابل هم بالفعل فرزند است و اگر يكى بالقوه و بطور استعداد است طرف مقابل هم فعليّت ندارد .
اين را هم توجه كنيد كه گاهى مضاف به خود اضافه گفته مىشود يعنى به خود « پدريت و پسريت » مضاف گفته مىشود ! اتفاقا مضاف حقيقى هم همين است ، زيرا اگر طرفين اضافه مضاف هستند به خاطر پيدايش اين صفت در آنهاست ، پس خود صفت اضافى ( پدر بودن و فرزند بودن ) به مضاف بودن اولويت دارد . البته معمولا به طرف اضافه مضاف مىگويند ، پدر يا پسر را . نه صفت پدريت و پسريت را . اين مضاف ( متعارف و معمول ) را مضاف مشهورى مىگويند .
مقوله فعل هيئتى است كه از تاثير تدريجى يك شىء در شىء ديگر ، در همان زمان تاثير به دست مىآيد مانند حالت و هيئتى كه از گرم كردن يك مادهء حرارتى تا زمانى كه در حال گرم كردن است به دست مىآيد .
مقوله انفعال هم حالت و هيئتى است كه از تاثّر تدريجى شىء متاثر در زمانى كه تحت تاثير است به دست مىآيد مانند حالت و هيئتى كه از گرم شدن يك شىء در زمان گرم شدنش به دست مىآيد .
از آنچه در تعريف فعل و انفعال گفتيم به خوبى مشهود است كه در
آغاز فلسفه (ط پنجم 1385ش) (فارسى) — صفحة 141
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص١٤١