با وجود آن ، حرام خواهد بود ؛ ليكن در اينكه جواز نظر به زنى كه قصد ازدواج با او را دارد نيز مشروط به عدم خوف فتنه است يا نه ، اختلاف است . « 1 »
از موارد جواز فروختن مال وقفى در وقف خاص ، مانند وقف بر اولاد ، خوف فتنه ( نزاع و درگيرى و در نهايت ، خرابى مال وقفى ) به جهت اختلاف صاحبان وقف ( موقوفٌ عليهم ) است . « 2 »
ياد كردن مسلمان با القاب ناشايست موجب تعزير ( - - ) تعزير ) است . اگر كفّار يكديگر را با القاب زشت ياد كنند تعزير نمىشوند ، مگر در صورت خوف فتنه ( نزاع و درگيرى ) . « 3 »
خوف و رجاء
خوف و رجاء : حالت بيم از عدل و عذاب خداوند و اميد به فضل و كرم او .
خصلت والاى رجاء با مشاهدهء فضل و كرم خداوند متعال به بندگان و صفت ارزشمند خوف با مشاهدهء عدل و وعيدهاى الهى به عذاب ابدى بر اثر گناه و نيز نقص و كوتاهى بندگان ، در مقام بندگى ، در نفس مؤمن حاصل مىشود .
رذيلت مقابلِ رجاء ، يأس از رحمت خداوند و رذيلت مقابلِ خوف ، ايمنى از مكر او است كه هر دو از گناهان كبيرهاند « 1 » ( - - ) گناه كبيره ) . از اين عنوان در باب جهاد و امر به معروف و نهى از منكر سخن گفتهاند .
خوف و رجاء در آيات متعدد از ويژگيهاى پيامبران و مؤمنان شمرده شده است . « 2 »
در روايات نيز بر تحصيل اين دو خصلت ارزنده به تحصيل اسباب آن دو تأكيد شده است . « 3 »
خوف از عدل و عذاب خداوند و اميد داشتن به فضل و كرم او ، و عمل به مقتضاى آنها ، يعنى ترك گناه و انجام دادن طاعات بر مؤمن واجب است . « 4 »
هامش
( 1 ) تذكرة الفقهاء ( ق ) 2 / 573 ؛ جامع المقاصد 12 / 43 ؛ الحدائق الناضرة 23 / 47 .
( 2 ) المهذّب البارع 3 / 67 .
( 3 ) قواعد الاحكام 3 / 548 ؛ الروضة البهية 9 / 192 - 193 .
1 التحفة السنية / 68 ؛ جواهر الكلام 13 / 320 ؛ حاشية مجمع الفائدة / 734 .
2 اعراف / 56 ؛ اسراء / 57 ؛ انبياء / 90 ؛ سجده / 16 ؛ زمر / 9 .
3 و 4 وسائل الشيعة 15 / 216 .