- از آن جهت كه از زير چانه گذرانده مىشود - اطلاق شده است « 2 » ( - - ) تحنيك ) .
حنوط
حَنوط : كافور ، كه به بدن ميّت ماليده مىشود .
حنوط در لغت به هر مادّهء خوش بويى گفته مىشود كه بدن يا كفن ميّت را بدان معطّر كنند ، ليكن در كلمات فقها تنها دربارهء كافور ( - - ) كافور ) به كار رفته كه به مواضعى از بدن ميّت ماليده مىشود .
ماليدن كافور به بدن ميّت را « تحنيط » گويند . « 1 » از آن در باب طهارت سخن گفتهاند .
حكم : ماليدن كافور به بدن ميّت مسلمان واجب است ، « 3 » جز ميّت مُحرم ( - - ) احرام ) كه - به جهت حرمت موادّ خوش بو بر محرم - جايز نيست . البتّه زن در عدّهء وفات ( - - ) عدّهء وفات ) و معتكف ( - - ) اعتكاف ) به رغم حرمت بوى خوش بر آنان ، در اين حكم ملحق به محرم نيستند و تحنيط آنان واجب است . « 3 »
در اينكه تحنيط قبل از كفن كردن ميّت انجام مىشود يا بعد از كفن كردن وى يا پس از پوشاندن لنگ و قبل از پوشاندن پيراهن و يا همه صورتهاى فوق جايز است ، هر چند بهتر آن است كه تحنيط قبل از تكفين باشد ، اختلاف است . « 4 »
اگر كافور يافت نشود ، ميّت بدون تحنيط دفن مىگردد ؛ هرچند خوشبو كردن بدن وى با ذريره ( - - ) ذريره ) جايز است ؛ ليكن حنوط به شمار نمىرود . در كراهت يا حرمت خوش بو كردن ميّت به غير ذريره و كافور اختلاف است . مخلوط كردن كافور با ذريره در حنوط جايز است . « 5 »
در صورت كم بودن كافور و دوران امر بين استفادهء آن در غسل ميّت يا تحنيط ، غسل مقدّم است ، و بين تحنيط پيشانى و ساير مواضع ، پيشانى مقدّم است . « 6 »
كيفيّت تحنيط : در اينكه واجب ، ماليدن كافور به مواضعى از بدن ميّت است يا صرف نهادن و تماس آن با مواضع واجب ، و مسح ( ماليدن ) مستحب مىباشد ، اختلاف است . « 7 »
مواضع حنوط : مواضع واجب حنوط ، مواضع هفت گانهء سجده است ، يعنى
هامش
( 2 ) المقنعة / 150 ؛ جواهر الكلام 8 / 240 .
1 لسان العرب و مجمع البحرين / واژهء « حنط » ؛ مستمسك العروة 4 / 185 ؛ جامع المقاصد 1 / 358 .
2 جواهرالكلام 4 / 176 ؛ مستمسك العروة 4 / 190 .
3 جواهر الكلام 4 / 182 - 184 و 18 / 421 .
4 4 / 175 - 176 .
5 مستمسك العروة 4 / 195 - 197 ؛ جواهر الكلام 4 / 188 - 190 .
6 العروة الوثقى 2 / 82 - 83 ؛ مستمسك العروة 4 / 200 .
7 جواهر الكلام 4 / 177 .