مستقل يا عقد صلح ( - - ) صلح ) ، صحيح دانستهاند . « 2 »
بيع سببى
بيع سببى : عقد بيع .
به عقد بيع از آن جهت كه سبب انتقال كالا به خريدار و بهاى آن به فروشنده مىگردد ، بيع سببى اطلاق مىشود ، مقابل بيع مسبّبى ( - - ) بيع مسبّبى ) .
بيع سلف
بيع سلف [ - بيع سلم ] : معاملهء كالاى مدّتدار به بهاى نقد .
در بيع سلف بر خلاف بيع نسيه ، كالا ، مدّتدار است ( كلّى در ذمّه ) ليكن بهاى آن نقد پرداخت مىگردد ، مانند آنكه كشاورزى يك تن گندم را - كه يك ماه بعد تحويل دهد - به صد هزار تومان نقد بفروشد . در معاملهء سلف به خريدار « مسلم » به بهاى پرداختى « مسلم » ، به كالا « مسلم فيه » و به فروشنده « مسلم له » گفته مىشود . از اين عنوان در باب تجارت سخن رفته است .
حكم : بيع سلف به اتفاق همهء فقها جايز و مشروع است . « 1 »
مورد عقد : آنچه به سلف فروخته مىشود و نيز بهاى آن يا كالا است و يا پول . فروختن كالاى سلفى در ازاى پول و نيز عكس آن ، يعنى فروختن پول سلفى در ازاى كالا به اتفاق همه ، همچنين بنابر مشهور فروختن كالاى سلفى در برابر كالاى نقدى - اعم از آنكه هر دو كالا از يك جنس باشند يا از دو جنس - جايز است ؛ ليكن فروختن پول سلفى در ازاى پول در صورتى كه هر دو از جنس طلا ( دينار ) و نقره ( درهم ) باشند جايز نيست ؛ هرچند جنس پول با هم متفاوت باشد ، مانند آنكه يكى از جنس طلا و ديگرى از جنس نقره باشد . ليكن بيع سلف در پول از جنس اسكناسهاى رايج امروزى جايز است « 2 » ( - - ) پول ) .
اركان : معاملهء سلف همچون ديگر معاملات داراى سه ركن است .
1 . صيغهء عقد ( ايجاب و قبول ) : در بيع سلف هريك از فروشنده يا خريدار مىتواند
هامش
( 2 ) . استفتائات فقهى مركز تحقيقات فقهى قوّهء قضاييه .
1 . جواهر الكلام 24 / 268
2 . 273 - 274 ؛ مهذب الاحكام 18 / 28