احجاج
احجاج : به حج فرستادن كسى / حج دادن .
از آن در باب حج سخن رفته است .
فرستادن ديگرى « 1 » و نيز بردن اعضاى خانواده « 2 » به حج هر چند با صرفهجويى در هزينهء زندگى يا وام گرفتن ، مستحب است .
چنانچه مردم حج را ترك كنند ، بر ولىّ امر مسلمانان واجب است گروهى را در حدّ كفايت هر چند به اجبار به حج بفرستد و در صورت عدم توانايى مالى آنان ، هزينهء حج آنان را از بيت المال ( - - ) بيت المال ) بپردازد . « 3 »
حج دادن كودك غير مميّز توسط ولىّ ( پدر يا جدّ پدرى ) و به نظر برخى توسط مادر نيز مستحب است و به قول مشهور ، در اين حكم ، فرقى ميان دختر و پسر نيست . در الحاق ديوانه به كودك در حكم ياد شده اختلاف است « 4 » ( - - ) كودك ) .
احجار كريمه
احجار كريمه : سنگهاى قيمتى .
به سنگهايى مانند ياقوت ، فيروزه ، عقيق ، زبرجد ، درّ ، الماس ، لؤلؤ و مرجان اطلاق مىگردد و از آن در بابهاى طهارت ، صلات ، خمس و حج سخن رفته است .
به قول مشهور ، سنگهاى قيمتى مانند عقيق و فيروزه از مصاديق زمين نمىباشند و تيمّم و سجده بر آنها جايز نيست . « 1 » همراه داشتن برخى از احجار كريمه مانند عقيق در نماز و غير آن مستحب است ( - - ) عقيق ) .
سنگهاى قيمتى معدنى « 2 » و نيز آنچه از آنها كه به وسيلهء غوّاصى در دريا بدست مىآيد « 3 » ، خمس دارد ( - - ) خمس ) .
در صحّت رمى جمرات ( - - ) رمى جمره ) با احجار كريمه اختلاف است . « 4 »
خوردن و آشاميدن در ظرف طلا و نقره جايز نيست ، ليكن در ظرفى كه از احجار كريمه است ، جايز مىباشد . « 5 »
هامش
( 1 ) مستمسك العروة 11 / 129 .
( 2 ) جواهر الكلام 17 / 216 .
( 3 ) 20 / 51 .
( 4 ) معتمد العروة 1 / 31 - 36 ؛ مستمسك 10 / 19 - 21 و جواهر الكلام 17 / 236 - 240 .
1 مستند العروة ( الصلاة ) 2 / 155 - 156 و توضيح المسائل مراجع / م 1076 .
2 جواهر الكلام 16 / 16 .
3 39 .
4 الحدائق الناضرة 16 / 475 و مناسك مراجع / 390 ( م 996 ) .
5 جواهر الكلام 6 / 343 و العروة الوثقى 1 / 162 .