عسقلانى ، شافعى و مذهب عينى حنفى است و بين شافعىها و حنفىها همواره به ويژه در مسائل فقهى اختلاف و درگيرى شديد بوده است . با اين حال دربارهء اين روايت عينى هيچ پيگيرى و تعقيبى انجام نمىدهد و حتى به حديثى كه ابن حجر عسقلانى نقل كرده اشارهاى نمىكند و تنها نظر ديگران را يادآور مىشود و از ابن حجر هيچ سخنى به ميان نمىآورد . تنها مطلبى كه عينى آورده چنين است :
در عبارت « اگر عمر بميرد » كلمهء « قد » حرف زايد است ؛ زيرا « لو » بر فعل داخل مىشود و گفته شده كه « قد » ، فعلى در تقدير دارد و معناى جمله چنين است كه اگر مرگ عمر محقّق شود .
وى در شرح عبارت « با فلانى بيعت مىكنم » مىگويد : منظور از « فلانى » طلحة بن عبيداللَّه است .
كرمانى نيز در اين باره گفته است : منظور از « فلانى » شخصى از انصار است . همچنين اين مطلب را ابن بطّال ، از مهلب نقل كرده ؛ اما سند و مدركى براى آن نياورده است . « 1 » آن چه آورديم تمام آن مطلبى است كه عينى حنفى در شرح صحيح بخارى نگاشته است . به اين ترتيب تاكنون دانستيم كه چرا و چگونه انديشه شورا با تهديد به قتل بيعت كننده و بيعت شده مطرح شده است .
هامش
( 1 ) . عمدة القارى : 24 / 11 .