قبلًا مالك آن زمين بودهاند ، نيست . مال خود او مىشود و بايد خمس آن را بدهد . ولى اگر احتمال دهد كه مال يكى از آنان است ؛ بايد به او اطلاع دهد و چنانچه معلوم شود مال او نيست ، بايد به كسى كه پيش از او مالك زمين بوده اطلاع دهد و به همين ترتيب به تمام كسانى كه پيش از او مالك زمين بودهاند خبر دهد ، و اگر معلوم شود مال هيچ يك از آنان نيست ، مال خود او مىشود و بايد خمس آن را بدهد .
( مسأله 1509 ) اگر در ظرفهاى متعددى كه در يك جا دفن شده ، مالى پيدا كند كه قيمت آنها روى هم 105 مثقال نقره سكّهدار يا 15 مثقال طلاى سكّهدار باشد ، بايد خمس آن را بدهد . ولى چنانچه چند گنج در جاهاى مختلف پيدا كند . اگر قيمت هر كدام به حدّ نصاب رسيد خمس آن را بدهد ، و اگر همه آنها روى هم به اين مقدار برسد ، بنابراحتياط خمس آن را نيز بپردازد .
( مسأله 1510 ) اگر دو نفر گنجى پيدا كنند كه قيمت سهم هر يك از آنان به 105 مثقال نقره يا 15 مثقال طلاى سكه دار برسد ، بايد خمس آن را بدهند .
( مسأله 1511 ) اگر كسى حيوانى را بخرد و در شكم آن مالى پيدا كند چنانچه احتمال دهد كه مال فروشنده است ، بنابر احتياط واجب بايد به او خبر دهد ، و اگر معلوم شود مال او نيست ، بايد به ترتيب ، صاحبان قبلى آن را خبر كند و چنانچه معلوم شود كه مال هيچ يك از آنان نيست ، بنابر احتياط مستحب خمس آن را بدهد .
4 - مال حلال مخلوط به حرام
( مسأله 1512 ) اگر مال حلال با مال حرام به طورى مخلوط شود كه انسان نتواند آنها را از يكديگر تشخيص دهد و صاحب مال حرام و مقدار آن ، هيچ كدام معلوم نباشد ، بايد خمس تمام مال را بدهد و بعد از دادن خمس ، بقيه مال حلال مىشود .
( مسأله 1513 ) اگر مال حلال با حرام مخلوط شود و انسان مقدار حرام را بداند ولى صاحب آن را نشناسد ، بايد آن مقدار را به نيّت صاحبش صدقه بدهد و احتياط واجب آن است كه از حاكم شرع هم اذن بگيرد .