( مسألهء 3569 ) اگر افرادى قطعه زمينهائى را در كنار آبى در زمانهاى مختلف احيا كردهاند ، و آب به همهء آنها كفايت نمى كند ، بايد به ترتيب تاريخ احيا از آن آب استفاده كنند . پس تا هنگامى كه نفرات قبلى زمين خود را سيراب نكردهاند ، نوبت به نفرات بعدى نميرسد .
( مسألهء 3570 ) اگر آب براى همهء زمينهاى احيا شده در پيرامون آن كفايت ميكرد ، ولى بعداً آب كم شد و به همهء آنها كفايت نكرد ، آيا در اينجا نيز به ترتيب احيا كردن ، نفرات اوّل مقدم ميشوند يا نه ؟ محلّ اشكال است .
6 - چراگاهها
( مسألهء 3571 ) چراگاههايى كه در صحرا و زمينهاى باير است و مالك خصوصى ندارد ، از آنِ همه مىباشد و همگان مىتوانند از آن استفاده كنند و كسى نمى تواند دور آن حصار بكشد و ديگران را از آن منع كند .
( مسألهء 3572 ) چراگاههايى كه در زمينهاى شخصى است ، اگر مالك آن ، آنجا را چراگاه چهار پايان خود قرار دهد ، از آنِ خود او خواهد بود و شخص ديگرى بدون اجازهء او نمى تواند از آنجا استفاده كند .
7 - موجودى زمين موات
( مسألهء 3573 ) شن ، ماسه ، سنگ ، سنگ ريزه ، هيزم ، معدن و غير آن كه در زمين موات باشد ، از آنِ همگان است و هر كس زودتر به حيازت آنها اقدام كند ، آنچه را كه حيازت كرده از آنِ او مىباشد . ولى هيچكس نمى تواند كه آنجا را حصار كشيده ديگران را از آن منع كند .
( مسألهء 3574 ) اگر كسى اشياء معدنى را حيازت كند ، لازم است با شرايط ياد شده در مسأله 1540 - 1543 خمس آن را بپردازد .
* * *
توضيح المسائل (عبادات ومعاملات) (فارسى) — صفحة 750
مساهمون: السيد محمد سعيد الحكيم
ص٧٥٠