پيامبر صلى الله عليه و آله دوختهايم ، حاصل تلاشهاى حوزههاى علميه است .
همچنين در طول تاريخْ حملات عقيدتى و غير عقيدتىِ فراوانى عليه مكتب اسلام صورت گرفته است . هر گاه خطرى پيش مىآمد و اسلام را تهديد مىكرد ، همواره حوزههاى علميه در خط اولِ دفاع از اسلام ايستاده بودند .
در طول تاريخ ، حوزههاى علميه با شيوههاى علمى ، منطقى و گاه اجتماعى ، دفاعِ بسيار فراوانى از اسلام عزيز نمودهاند ؛ بخصوص در اين صد سالهء اخير كه همهء ما نامِ بسيارى از پاسدارانِ حوزهاىِ اسلام در اين دوره را شنيدهايم .
در قرن اخير ، حوزههاى علميه بارها در دفاع از اسلام ، قيام نموده است . من براى شما به طور گذرا اشارهاى به نهضتهاى اسلامى قرن اخير مىكنم .
سيد جمال الدين اسدآبادى مجاهد مشهور جهان اسلام در دفاع از اسلام و دعوت به وحدت اسلامى قيام كرد . قيام ايشان ، گام بسيار بزرگى در جهت حركت به سوى وحدت اسلامى بود .
حادثهء ديگرى كه در اين قرن پيش آمد ، پيدايش فرقهء بابيت و بهائيت بود . بابيت و بهائيت ، بلاى بزرگى بود . حوزههاى علميه در برابر اين تهاجم بيگانگان ، مقاومت و دفاعِ بسيار فراوانى نمودند .
حادثهء ديگر قرن حاضر ، پيدايش فرقهء وهابيت بود . وهابىها در همه جا به آثار اسلامى حمله كردند . مكه و مدينه را به آن صورت انداختند . حتى به راحتى تا كربلا هم پيش آمدند . كربلا را آتش زدند و آنجا را غارت كردند . اما بالاخره وهابىها در نجف شكست خوردند .
در زمان ناصر الدين شاه ، استعمار انگليس قرارداد رِژى را با ايران منعقد كرد .
متن قرارداد ، امتياز انحصارىِ انگليس براى خريد و فروش تنباكو در ايران بود .
انگليسىها به بهانهء نظارت بر اجراى مفاد اين قرارداد ، در تمام شهرهاى ايران نمايندگى درست كردند . بازارهاى ايران را تحت كنترلِ خود گرفتند . به طور مستقيم و غير مستقيم شروع به استخدام افراد مسلح كردند و . . .
در حقيقت ، قرارداد رژى بهانهاى براى نابودىِ كامل استقلال و حاكميت ملى ايران بود . مرحوم ميرزاى شيرازى بزرگ ، از حوزهء علميهء سامرّا در برابر اين قرارداد ننگين قد عَلَم كرد و شروع به مبارزهء با آن نمود .
سرانجامْ ميرزاى شيرازى رحمه الله با كمك ساير حوزههاى علميه و مبارزات علماى ايران ، ناصر الدين شاه را مجبور به الغاى قرارداد خائنانهء رژى كرد . اين نهضت بزرگ در تاريخ ايران ، « نهضت تنباكو » ناميده مىشود .
در زمان ميرزاى دوم شيرازى ، انگليسىها تصميم گرفتند يكى از مأموران انگليسىِ خود را فرماندار كل عراق كنند . اين كار در حقيقت به معناى اعلام رسمىِ الحاق عراق به مستعمرات انگليسى و تسلط آشكارِ يك كارفرما بر مسلمانان عراق بود .
اين توطئهء انگلستان نيز به بركت مبارزات حوزههاى علميهء عراق به رهبرى ميرزاى دوم شيرازى رحمه الله به شكست انجاميد .
تاريخ كشورهاى اسلامى سرشار از مبارزات حوزههاى علميه در دفاع از اسلام و استقلالِ اين كشورها است .
يكى ديگر از دستاوردهاى حوزههاى علميه در دفاع از اسلام ، انقلاب شكوهمند اسلامى ايران است . امروز من و شما در زير سايهء اين نعمتِ بزرگ زندگى مىكنيم .
هر قدر كه تلاش كنيم ، باز هم نمىتوانيم اهميت اين انقلاب را درك كنيم . ما در برابر انقلاب ، مانند كسى هستيم كه در دامان كوهى ايستاده و نمىتواند عظمت آن را درك كند ،
همپاى انقلاب (خطبه هاى نماز جمعه) (فارسى) — صفحة 474
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٤٧٤