« 105 مثقال » برسد و شرايط ديگر را هم داشته باشد ، انسان بايد « يك چهلم » آن ( معادل 304 / 12 گرم ) را بابت زكات بدهد و اگر به اين مقدار نرسد ، زكات آن واجب نيست .
نصاب دوم نقره « 21 مثقال » ( معادل 437 / 98 گرم ) است ، يعنى اگر « 21 مثقال » به « 105 مثقال » اضافه شود ، بايد زكات تمام « 126 مثقال » ( معادل 625 / 590 گرم ) را بدهد و اگر كمتر از « 21 مثقال » اضافه شود ، فقط بايد زكات « 105 مثقال » آن را بدهد و زيادى آن زكات ندارد و همچنين است هر چه بالا رود ، يعنى به ازاء هر « 21 مثقال » كه به نصاب اوّل اضافه مىشود ، بايد زكات تمام آن را بدهد و اگر كمتر اضافه شود مقدارى كه اضافه شده و كمتر از « 21 مثقال » است ، زكات ندارد . بنابر اين اگر انسان يك چهلم هر چه طلا و نقره دارد بدهد ، زكاتى را كه بر او واجب بوده داده و گاهى هم بيشتر از مقدار واجب داده است ؛ مثلًا كسى كه « 110 مثقال » نقره دارد ، اگر يك چهلم آن را بدهد ، زكات « 105 مثقال » آن را كه واجب بوده داده و مقدارى هم براى « 5 مثقال » آن داده كه واجب نبوده است .
احكام زكات طلا و نقره
« مسألهء 2017 » كسى كه طلا يا نقرهء او به اندازهء نصاب است ، اگرچه زكات آن را داده باشد ، تا وقتى از نصاب اوّل كم نشده ، همه ساله بايد زكات آن را بدهد .
« مسألهء 2018 » زكات طلا و نقره در صورتى واجب مىشود كه آن را سكّه زده باشند و معاملهء با آن رايج باشد و اگر نقش سكّهء آن هم از بين رفته باشد ، بايد زكات آن را بدهند .
« مسألهء 2019 » طلا و نقره سكّهدارى كه زنها براى زينت به كار مىبرند ، زكات ندارد ، اگرچه رايج باشد .
« مسألهء 2020 » كسى كه طلا و نقره دارد ، اگر هيچ كدام آنها به اندازهء نصاب اوّل نباشد ، مثلًا « 104 مثقال » نقره و « 14 مثقال » طلا داشته باشد ، زكات بر او واجب نيست .
« مسألهء 2021 » همانطور كه سابقاً گفته شد ، در واجب شدن زكات طلا و نقره سال معتبر است ، بدين ترتيب كه اگر انسان يازده ماه مالك طلا و نقره باشد ، در اول ماه