« مسألهء 1055 » اگر هنگامى كه ذكر ركوع را مىگويد ، بىاختيار به قدرى حركت كند كه بدن از حال آرام بودن خارج شود ، نمازش صحيح است ، ولى چنانچه در حال گفتن ذكر واجب ، بىاختيار حركت كرده باشد ، احتياط واجب آن است كه بعد از آرام گرفتن بدن ، دوباره ذكر را بگويد و اگر كمى حركت كند كه از حال آرام بودن بدن خارج نشود يا انگشتان را حركت دهد ، اشكال ندارد .
« مسألهء 1056 » اگر پيش از آن كه به مقدار ركوع خم شود و بدن آرام گيرد ، عمداً ذكر واجب ركوع را بگويد ، نماز او باطل است .
« مسألهء 1057 » اگر پيش از تمام شدن ذكر واجب ، عمداً سر از ركوع بردارد ، نماز او باطل است و اگر سهواً سر بردارد ، چنانچه پيش از آن كه از حال ركوع خارج شود به خاطر آورد كه ذكر ركوع را تمام نكرده ، بايد در حال ركوع و با آرامش بدن دوباره ذكر را بگويد و اگر بعد از آن كه از حال ركوع خارج شد به خاطر آورد ، نماز او صحيح است .
« مسألهء 1058 » اگر نتواند به مقدار ذكر واجب در ركوع بماند ، در صورتى كه بتواند پيش از آن كه از حدّ ركوع خارج شود ، ذكر را بگويد ، بايد در آن حال تمام كند و اگر نتواند ، چنانچه به مقدار يك « سبحان اللَّه » هم بتواند در حال ركوع بماند ، بايد در حال ركوع آن را بگويد و اگر به اين مقدار هم نتواند ، بنابر احتياط ذكر را در حال برخاستن به قصد قربت مطلقه بگويد .
« مسألهء 1059 » اگر به واسطهء بيمارى و مانند آن در ركوع آرام نگيرد ، نماز صحيح است ، ولى بايد پيش از آن كه از حال ركوع خارج شود ، به مقدار ذكر واجب ، يعنى « سُبْحانَ رَبّىَ الْعَظيمِ وَبِحَمْدِهِ » يا سه مرتبه « سُبْحانَ اللَّه » ، ذكر بگويد .
« مسألهء 1060 » اگر نتواند به اندازهء ركوع خم شود ، بايد به چيزى تكيه دهد و ركوع كند و اگر هنگامى كه تكيه داده نيز نتواند به نحو معمول ركوع كند ، بايد به هر اندازه كه مىتواند خم شود و اگر هيچ نتواند خم شود ، بايد هنگام ركوع بنشيند و نشسته ركوع كند و احتياط واجب آن است كه نماز ديگرى نيز بخواند و براى ركوع آن با سر اشاره نمايد .
« مسألهء 1061 » اگر كسى كه مىتواند ايستاده نماز بخواند ، در حال ايستاده يا نشسته
رساله توضيح المسائل (فارسى) — صفحة 196
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص١٩٦