كوتاهى از فحص بوده ، حج بر او مستقر شده و اگر قاصر بوده و كوتاهى نكرده ، حج بر او مستقر نشده است .
[ 1887 ] سؤال 51 : آيا كسانى كه در سالهاى گذشته فيش سفر حج را خريدهاند ، ولى به خاطر تراكم متقاضيان نتوانستهاند به حج مشرّف شوند و امروز نيز استطاعت لازم را ندارند ، حج بر آنها مستقر شده است يا اصلًا مستطيع محسوب نمىشوند و مىتوانند فيش خود را به ديگران واگذار نمايند ؟
پاسخ : اگر از قبل ، حج بر آنان مستقر نشده باشد و در سال اول استطاعت ، فيش خريده باشند ، اكنون واگذار نمودن فيش به ديگران بلا مانع است ، و گرنه نمىتوانند فيش را واگذار كنند ، بلكه به هر نحوى بايد به حج بروند ، گرچه اكنون مستطيع نباشند .
[ 1888 ] سؤال 52 : حكم شرعى نسبت به كسى كه حج بر او مستقر شده و انجام نداده و سپس ديوانه شده است ، چيست ؟
پاسخ : با عارض شدن جنون ، خود او تكليفى ندارد ؛ ولى پس از فوت ، بايد از تركهء وى براى او نايب بگيرند تا به نيابت از او حج انجام دهد و انجام دادن حجّ نيابى براى او ، اگر اميد به خوب شدن او وجود ندارد ، در حال زنده بودن او هم صحيح است .
[ 1889 ] سؤال 53 : كسى كه حج بر او مستقر شده و انجام نداده و اكنون انجام دادن حج براى او غير مقدور و يا موجب عسر و حرج است ، چه بايد بكند ؟
پاسخ : در فرض مذكور ، حج بر ذمّهء اوست و تا مىتواند بايد انجام دهد ، ولو متسكّعاً باشد و اگر به علت پيرى يا بيمارى يا عذرى كه اميد به بر طرف شدن آن نيست ، نتواند خودش به حج برود ، واجب است ديگرى را نايب بگيرد و كسى كه حج بر او مستقر شده است ، چنانچه تا موقع مرگ ، خودش حج را به جا نياورد و يا اگر وظيفهاش نايب گرفتن بوده ، نايب نيز نگرفته باشد ، بر ورثه
استفتائات (فارسى) — صفحة 505
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٥٠٥