خيلى وسيع باشد ، قسمت مسكونى و توابع آن ( حوالى بخش مسكونى ) در حكم وطن است و براى نظاميان ، علاوه بر قسمت مسكونى ، محلّ كار نيز در حكم وطن است و سفر به كمتر از حدّ ترخّص و يا بيشتر از آن كه به حدّ سفر شرعى نرسد ، موجب قصر نماز نمىشود .
د . پرسنلى كه در ناو خدمت مىكنند ، به مأموريت دريايى اعزام مىشوند و گاهى يك هفته يا بيشتر و يا كمتر در دريا مىمانند و معلوم نيست كه چند روز در منطقه بمانند و ممكن است در بين ده روز ، دو مرتبه هم به دريا اعزام شوند ، آيا در مورد اين افراد صدق مىكند كه شغل آنها سفر است و نماز آنها در دريا و منطقه چه حكمى دارد ؟
ه . پرسنلى كه در منطقه راننده هستند و به شهر اياب و ذهاب مىكنند و يا به مأموريتهاى خارج از محدودهء شهر مىروند ، حكم نمازشان در سفر و منطقه چيست ؟
پاسخ : در مفروض هر دو سؤال كه پرسنل به مدت طولانى در منطقه سكونت دارند ، اگر بيشتر روزها را در سفر باشند ، در منطقه و سفر ( غير از سفر اول ) ، نمازشان تمام است و صدق مىكند كه شغل آنها در سفر است ؛ ولى اگر ده روز ، بدون سفر شرعى در منطقه بمانند ، پس از آن در سفر اول نمازشان قصر است .
و . سربازانى كه در منطقه هستند و هر هفته براى شركت در نماز جمعه يا امور شخصى به شهر مىروند ، وظيفه شان چيست ؟
پاسخ : در منطقه ، حكم آنها مانند حكم ساير پرسنل است كه در پاسخ قسمت « الف » بيان شد و در مفروض سؤال ، در مورد سفر به شهر ، نمازشان در راه و در مقصد قصر است .
[ 1306 ] سؤال 17 : آيا محلّ كارِ ثابت ( مانند محلّ خريد و فروش و مغازه كه هر روز يا اغلب روزها به آن جا رفت و آمد مىشود ) ، اگر فاصلهاش از محلّ زندگى به اندازهء مسافت شرعى باشد ، حكم وطن را دارد ؟
پاسخ : از زمانى كه در آن جا به شما مسافر نگويند ، حكم وطن را دارد .
استفتائات (فارسى) — صفحة 341
مساهمون: السيد عبد الكريم الموسوي الاردبيلي
ص٣٤١