نقطه تقاطع خواهند كرد ، و چون بين دو نقطه تقاطع آن دو را به خطى مستقيم وصل كنند موضع تقاطع اين خط با محيط دائره نخستين كه دائره هنديه است از دو جانب يكى نقطه ب ، و ديگرى نقطه د خواهد بود كه ب در منتصف قوس اب ح واقع شده است ، و د در منتصف قوس ادح .
( شكل شماره 80 )
اين طريق را ابوريحان بيرونى در افراد المقال آورده است ، و به بلس يونانى
Paulos )
ص 133 ترجمه تاريخ الحكماء قفطى ط 1 ) و به بجيانند با ناريسى نسبت داده است .
( افراد المقال في امر الضلال ط حيدرآباد ص 106 و 107 )
شبيه اين عمل را اقليدس در شكل اول مقاله أولاى اصول براى تحصيل مثلث متساوى الأضلاع به كار برده است ، زيرا كه هرگاه هر يك از ا و ح و به خط مستقيم وصل شوند ، مثلث ا ح و متساوى الاضلاع حاصل خواهد شد . نريد أن نرسم مثلثا متساوى الاضلاع على خط محدود الخ . و اين شكل ابسط اشكال هندسى است كه نخستين شكل اصول است .
اين بود مطالب اصيلى كه در صنعت دائره هنديه دانستن آنها ضرورى است . براى تحصيل خط نصف النهار شروطى را بايد به كار برد تا عمل مطابق با واقع صورت پذيرد ، يعنى كه خط زوال به حقيقت در سطح نصف النهار بوده باشد ، درس بعد در بيان اين شروط است .