تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دروس هيئت و ديگر رشته هاى رياضى (فارسى) — صفحة 265

مساهمون:

ص٢٦٥
زبان انگليسى استاد كامل بوده است و لاتين را مانند تازى و پارسى خوش مى نوشته است دستخط شريف او را در اين زبانها دارم . بارى اگر طلبه حواسش جمع باشد كه وقت را مغتنم بشمارد و زوائد اشغال را حذف كند و مالايعنيه را ترك بگويد ، به خوبى مىتواند يك دو زبان زنده و ارزنده را در حاشيه تحصيلات اصيلش فرا بگيرد كه نيك او را به كار آيد ، و سير عالم روحانى چون سردار كابلى را سرمشق خود قرار دهد . جدول دوم از مهندس هيوى خبير و فاضل رياضى شهير مرحوم عبدالرزاق بغائرى است كه بنام معرفة القبلة به صورت بياض در سنه 1371 هق در ايران بطبع رسيده است . اين اطلس ارزشمند حاوى طول و عرض و انحراف جهت قبله يك هزار و سيصد و نود و يك شهر و آبادى است . مبدء طول در اين رساله نيز گرنويج است كه در جنوب شرقى لندن پايتخت انگليس است و انگلستان در مغرب ايران واقع است كه طول گرنويج در جدول صفر است . در تعيين جهت عرض بلد هر كجا جنوبى است در مقابل آن نوشته شده است « جنوبى » و هر كجا كه چيزى نوشته نشده است شمالى است . و در طول بلد هر كجا غربى است نوشته شده است « غربى » ، و هر كجا شرقى است چيزى نوشته نشده است . اما جدول سوم را از كتاب گران سنگ و ارزشمند « الدرر التوفيقية فى تقريب علم الفلك و الجيوديزية » تاليف فاضل خريت در صناعت هيات ، اسماعيل بيك مصطفى فلكى است . و مبدء طول آن پاريس عاصمه فرانسه است . و مؤلف در رياد شده در آغاز جدول گفته است كه آن را از تقويم فرانسوى بنام معرفت ازمان ، و از كتاب جداول اوضاع جغرافيايى اماكن مهم سطح ارض تاليف كوليه نقل كرده است . جيوديزيه معرب واژه فرانسوى
Geobesie
است ، يعنى علم مساحت زم‌ين / علم تقسيم اراضى . / زمين پيمائى / مساحى . در اين سه جدول مقدار انحراف بلاد به سمت قبله نيز بيان شده است كه هنوز بحث استدلالى آن به ميان نيامده است ، و به توفيق حق سبحانه در دروس آينده مبرهن
دروس هيئت و ديگر رشته هاى رياضى (فارسى) — صفحة 265 | حسن حسن زاده آملى