يعنى از مشاهدهء يوسف او را شناختند و از « أنت » پى به همان ذات مخاطب كه يوسف است بردند ؛ و از غير او به او راه نيافتند ؛ و از بيگانه آشنا را نشناختند . لذا منصور بن حازم به امام ششم حضرت جعفر بن محمد الصادق ( ع ) عرض كرد : من با گروهى مناظره كردم و به آنان گفتم : « ان اللّه اجل و اكرم من ان يعرف بخلقه بل العباد يعرفون بالله فقال رحمة اللّه » 3 يعنى خداوند برتر از آنست كه با مخلوق خود شناخته شود بلكه بندگان با شناخت خداوند شناخته مىشوند ؛ زيرا اگر چيزى با قيم هستى خود شناخته شد هيچ نقطهء مبهمى در شناسائى او راه پيدا نمىكند . بنابراين بهترين روش معرفت هرچيزى آنست كه اگر داراى سبب و قيم وجودى است با شناخت سبب وى شناخته شود و اگر داراى سبب و قيم جداى از خود نيست با مشاهدهء ذات او و تأمل در حقيقت همان ذات شناخته گردد .
2 - شناخت هدايت
هدايت همانند علم و هستى مفهومى روشن و حقيقتى نهان و پوشيده دارد يعنى شناخت هدايت چون شناخت علم و هستى در عين وضوح ، پيچيده و دشوار است . لذا مسائل علم و مباحث هستى در فلسفه از دشوارترين مباحث عقلى بشمار مىآيند .
براى شناخت هدايت دو روش ياد شده وجود دارد : يكى آنكه هدايت با شناخت قيم وجودى او كه هدايتآفرين است شناخته شود ؛ و ديگر آنكه هدايت با تأمل در ذات خود او شناخته گردد . راه اول گرچه عميقتر و سودمندتر است ولى مبادى پيمودن آن در اين مقاله نمىگنجد گرچه نمودارى از آن در اثناء بحث ظهور خواهد كرد . و راه دوم كه مشاهدهء ذات